{"id":62330,"date":"2023-10-16T17:19:27","date_gmt":"2023-10-16T15:19:27","guid":{"rendered":"https:\/\/viettudomunich.org\/?p=62330"},"modified":"2023-10-16T15:25:53","modified_gmt":"2023-10-16T15:25:53","slug":"tu-de-che-phu-nam-khmer-toi-con-kenh-lich-su-funan-techo-cua-vuong-quoc-cam-bot","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330","title":{"rendered":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t"},"content":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; admin_label=&#8221;section&#8221; _builder_version=&#8221;3.0.47&#8243;][et_pb_row admin_label=&#8221;row&#8221; _builder_version=&#8221;3.0.48&#8243; background_size=&#8221;initial&#8221; background_position=&#8221;top_left&#8221; background_repeat=&#8221;repeat&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.0.47&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_text admin_label=&#8221;Text&#8221; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; background_size=&#8221;initial&#8221; background_position=&#8221;top_left&#8221; background_repeat=&#8221;repeat&#8221;]<\/p>\n<h4><strong><em>\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026<\/em><\/strong><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/h4>\n<p><strong><em><\/em><\/strong><\/p>\n<h4><strong><em>Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 ch\u1ea5t x\u00e1m \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3, nh\u1eb1m gi\u1edbi h\u1ea1n m\u1ee9c t\u00e1c \u0111\u1ed9ng thi\u1ec7t h\u1ea1i c\u1ee7a con k\u00eanh chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c n\u00e0y.\u201c<\/em><\/strong><\/h4>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Ng\u00f4 Th\u1ebf Vinh<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>D\u1eaaN NH\u1eacP:<\/em><\/strong>\u00a0<em>D\u1ef1 \u00e1n\u00a0<strong>\u201cFunan Techo Canal\u201d<\/strong>\u00a0nh\u1eb1m ph\u1ee5c h\u1ed3i m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 v\u1eadn h\u00e0nh t\u1eeb tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i \u0110\u1ebf ch\u1ebf Funan-Khmer [sic] c\u00f3 t\u1eeb kho\u1ea3ng 500 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng Nguy\u00ean. C\u00f4ng tr\u00ecnh n\u00e0y nh\u1eb1m c\u1ea3i thi\u1ec7n giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y trong l\u00e3nh th\u1ed5 Cam B\u1ed1t. Con k\u00eanh n\u00e0y c\u00f3 chi\u1ec1u d\u00e0i 180 km, k\u1ebft n\u1ed1i 4 t\u1ec9nh: Kandal, Takeo, Kampot, v\u00e0 Kep. M\u1ee5c \u0111\u00edch ch\u00ednh c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y nh\u01b0 m\u1ed9t k\u1ebft n\u1ed1i l\u1ea1i v\u1edbi l\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 nh\u1eb1m c\u1ea3i thi\u1ec7n giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y cho c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng c\u01b0 d\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng. Tri\u1ec3n khai d\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi cam k\u1ebft c\u1ee7a Cam B\u1ed1t theo \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n 1 v\u00e0 2 c\u1ee7a Hi\u1ec7p \u0110\u1ecbnh S\u00f4ng Mekong 1995, v\u1edbi s\u1ef1 b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng v\u1ec1 ch\u1ee7 quy\u1ec1n, t\u00f4n tr\u1ecdng nh\u1eefng quy\u1ec1n h\u1ea1n v\u00e0 c\u00e1c l\u1ee3i \u00edch ch\u00ednh \u0111\u00e1ng.<\/em><strong><sup>(1)<\/sup><\/strong>\u00a0<strong>[tr\u00edch Th\u00f4ng B\u00e1o c\u1ee7a Cambodia g\u1eedi \u1ee6y Ban Th\u01b0 K\u00fd S\u00f4ng Mekong]\u00a0\u00a0<\/strong><span style=\"font-size: 17px;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_image align=&#8221;center&#8221; src=&#8221;https:\/\/viettudomunich.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0442.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][\/et_pb_image][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.6&#8243;]<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>H\u00ecnh 1:\u00a0<\/em><em><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QOuB8EJM_ro\">D\u1ef1 \u00e1n Funan Techo Canal<\/a>, s\u1ebd l\u00e0 Con K\u00eanh L\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t 2024-2028 k\u1ebft n\u1ed1i C\u1ea3ng Phnom Penh ra t\u1edbi V\u1ecbnh Th\u00e1i Lan.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u0110\u1ebe CH\u1ebe PH\u00d9 NAM-KHMER<\/strong><\/p>\n<p>Ph\u00f9 Nam l\u00e0 t\u00ean g\u1ecdi m\u1ed9t qu\u1ed1c gia c\u1ed5 \u0111\u1ea1i \u0111\u00e3 t\u1ed3n t\u1ea1i trong v\u00f9ng \u0110\u00f4ng Nam \u00c1, t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean, v\u1edbi di t\u00edch c\u1ea3ng \u00d3c Eo n\u01a1i \u0110\u1ed3ng B\u1eb1ng S\u00f4ng C\u1eedu Long [\u0110BSCL], n\u01a1i trao \u0111\u1ed5i bu\u00f4n b\u00e1n t\u1eeb Trung Hoa xu\u1ed1ng v\u00e0 t\u1eeb \u0110\u1ecba Trung H\u1ea3i qua. Nguy\u00ean l\u00e0 m\u1ed9t v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c h\u00f9ng m\u1ea1nh bao g\u1ed3m c\u1ea3 v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ph\u00eda nam Vi\u1ec7t Nam sang t\u1edbi Th\u00e1i Lan v\u00e0 b\u00e1n \u0111\u1ea3o M\u00e3 Lai. V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c n\u00e0y ch\u1ec9 t\u1ed3n t\u1ea1i t\u1edbi th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 VII, sau \u0111\u00f3 b\u1ecb Ch\u00e2n L\u1ea1p th\u00f4n t\u00ednh.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Nh\u01b0ng r\u1ed3i Ch\u00e2n L\u1ea1p b\u1ecb ph\u00e2n h\u00f3a th\u00e0nh Th\u1ee7y Ch\u00e2n L\u1ea1p ph\u00eda nam v\u00e0 L\u1ee5c Ch\u00e2n L\u1ea1p ph\u00eda b\u1eafc lu\u00f4n lu\u00f4n b\u1ecb \u0111\u1ed9i qu\u00e2n h\u1ea3i \u0111\u1ea3o Java x\u00e2m l\u0103ng. T\u1edbi th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 IX, vua Jayavarman II k\u1ebft h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n ch\u00fang n\u1ed5i d\u1eady gi\u00e0nh l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed9c l\u1eadp t\u1eeb Java, v\u00e0 Ch\u00e2n L\u1ea1p tr\u1edf th\u00e0nh \u0110\u1ebf qu\u1ed1c Khmer h\u00f9ng c\u01b0\u1eddng. T\u1edbi th\u1ebf k\u1ef7 XII, vua Jayavarma VII, sau khi \u0111\u00e1nh th\u1eafng qu\u00e2n Champa \u0111\u00e3 khai sinh ra m\u1ed9t tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i huy ho\u00e0ng nh\u1ea5t c\u1ee7a \u0110\u1ebf qu\u1ed1c Khmer v\u1edbi Angkor Wat l\u00e0 m\u1ed9t k\u1ef3 quan ki\u1ebfn tr\u00fac c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi. Khi Jayavarman ch\u1ebft, c\u0169ng l\u00e0 ng\u00e0y suy t\u00e0n c\u1ee7a \u0110\u1ebf qu\u1ed1c Angkor Khmer, v\u00e0 sau \u0111\u00f3 ch\u1ec9 c\u00f2n m\u1ed9t \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t\u00a0 th\u0103ng tr\u1ea7m cho t\u1edbi ng\u00e0y nay.<\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_image align=&#8221;center&#8221; src=&#8221;https:\/\/viettudomunich.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0443.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][\/et_pb_image][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.6&#8243;]<\/p>\n<p><strong><em>H\u00ecnh 2:\u00a0<\/em><\/strong><em>tr\u00e1i,\u00a0<strong>s\u01a1 \u0111\u1ed3 V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Ph\u00f9 Nam<\/strong>\u00a0v\u00e0o kho\u1ea3ng th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 III bao g\u1ed3m c\u00e1c v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ph\u00eda nam Vi\u1ec7t Nam, Cam B\u1ed1t sang t\u1edbi Th\u00e1i Lan v\u00e0 b\u00e1n \u0111\u1ea3o M\u00e3 Lai. Ph\u00f9 Nam ch\u1ec9 t\u1ed3n t\u1ea1i t\u1edbi th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 VII sau \u0111\u00f3 b\u1ecb Ch\u00e2n L\u1ea1p \/ Chenla th\u00f4n t\u00ednh; k\u1ebf t\u1ee5c Ch\u00e2n L\u1ea1p l\u00e0 m\u1ed9t \u0110\u1ebf Qu\u1ed1c Khmer h\u00f9ng m\u1ea1nh ra \u0111\u1eddi t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 IX; ph\u1ea3i,\u00a0<strong>s\u01a1 \u0111\u1ed3 V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Khmer<\/strong>\u00a0v\u1edbi di\u1ec7n t\u00edch bao tr\u00f9m nam Vi\u1ec7t Nam, Cam B\u1ed1t, L\u00e0o, Th\u00e1i Lan v\u00e0 b\u00e1n \u0111\u1ea3o M\u00e3 Lai, v\u00e0 r\u1ed3i ti\u00eau vong v\u00e0o th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 XV. K\u1ebf ti\u1ebfp ch\u1ec9 c\u00f2n l\u1ecbch s\u1eed m\u1ed9t V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t \u00a0th\u0103ng tr\u1ea7m cho t\u1edbi ng\u00e0y nay.\u00a0<\/em>Ngu\u1ed3n: Wikipedia<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00dd NGH\u0128A DANH X\u01afNG \u201cPH\u00d9 NAM-KHMER\u201d<\/strong><\/p>\n<p>\u0110\u1ebf qu\u1ed1c Ph\u00f9 Nam v\u00e0 \u0111\u1ebf qu\u1ed1c Khmer l\u00e0 hai th\u1eddi k\u1ef3 l\u1ecbch s\u1eed ri\u00eang bi\u1ec7t, nh\u01b0ng c\u00f3 m\u1eabu s\u1ed1 chung l\u00e0 hai n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ed5 x\u01b0a \u1ea5y \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i tr\u00ean c\u00f9ng d\u1ea3i \u0111\u1ea5t nh\u1eefng di t\u00edch v\u1ec1 c\u00e1c c\u00f4ng tr\u00ecnh th\u1ee7y l\u1ee3i. Ng\u01b0\u1eddi Ph\u00f9 Nam, t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 V h\u1ecd \u0111\u00e3 bi\u1ebft \u0111\u00e0o k\u00eanh, t\u1ea1o n\u00ean m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi giao th\u00f4ng k\u1ebft n\u1ed1i c\u00e1c th\u1ecb tr\u1ea5n Angkor Borei (Nam Phnom Penh), \u00d3c Eo (n\u00fai S\u1eadp, n\u00fai Ba Th\u00ea \u2013 Long Xuy\u00ean), v\u00e0 Th\u1ecb Tr\u1ea5n Tr\u0103m \u0110\u01b0\u1eddng (\u0110\u00f4ng Nam Ki\u00ean Giang)\u00a0<strong><sup>(6)<\/sup><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>T\u1edbi cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 20, sau th\u1eddi k\u1ef3 Khmer \u0110\u1ecf \u0111\u1ea7y tang t\u00f3c, \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t \u00a0\u0111\u00e3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n m\u1ed9t\u00a0<strong>\u201ccon ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a th\u1eddi cu\u1ed9c\u201d<\/strong>: \u0111\u00f3 l\u00e0 Hun Sen, c\u00f3 g\u1ed1c l\u00e0 Khmer \u0110\u1ecf ly khai, theo Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 c\u00f3 m\u1ed9t giai \u0111o\u1ea1n b\u1ecb \u0111\u00e1nh gi\u00e1 r\u1ea5t sai l\u1ea7m l\u00e0\u00a0<em>\u201cb\u00f9 nh\u00ecn c\u1ee7a H\u00e0 N\u1ed9i\u201d<\/em>. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng, v\u1edbi th\u1eddi gian Hun Sen \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng t\u1ecf l\u00e0 m\u1ed9t ch\u00ednh kh\u00e1ch b\u1ea3n l\u00e3nh v\u00e0 \u0111\u1ea7y tham v\u1ecdng, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t ra kh\u1ecfi qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o Vi\u1ec7t Nam. Hun Sen \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ec3 l\u00e0 v\u1ecb Th\u1ee7 T\u01b0\u1edbng tr\u1ecb v\u00ec \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t v\u1edbi b\u00e0n tay s\u1eaft, v\u00e0 \u0111\u00e3 t\u1ea1i v\u1ecb l\u00e2u n\u0103m nh\u1ea5t trong l\u1ecbch s\u1eed Cam B\u1ed1t v\u00e0 c\u1ee7a c\u1ea3 th\u1ebf gi\u1edbi hi\u1ec7n t\u1ea1i [g\u1ea7n 4 th\u1eadp ni\u00ean t\u1eeb 1985 t\u1edbi 2013]. V\u00e0 nay th\u00ec con trai \u00f4ng l\u00e0 T\u01b0\u1edbng Hun Manet ti\u1ebfp n\u1ed1i cha \u0111\u1ea3m nh\u1eadn ch\u1ee9c Th\u1ee7 T\u01b0\u1edbng Cam B\u1ed1t t\u1eeb th\u00e1ng 7\/2023. Nh\u01b0ng tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, Hun Sen v\u1eabn c\u00f3 quy\u1ec1n l\u1ef1c bao tr\u00f9m c\u1ee7a m\u1ed9t Th\u00e1i Th\u01b0\u1ee3ng Ho\u00e0ng.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>V\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 t\u00ecnh c\u1edd khi \u00f4ng Hun Sen \u0111\u00e3 ch\u1ecdn t\u00ean\u00a0<strong>Ph\u00f9 Nam<\/strong>, g\u1eafn li\u1ec1n \u00a0v\u1edbi\u00a0<strong>Techo<\/strong>\u00a0l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n danh hi\u1ec7u r\u1ea5t d\u00e0i c\u1ee7a \u00f4ng: Samdech Akka Moha Sena Padei Techo Hun Sen \/ c\u00f3 ngh\u0129a t\u1ed5ng qu\u00e1t l\u00e0 Ng\u00e0i Th\u1ee7 T\u01b0\u1edbng Samdech Hun Sen ki\u00eam T\u01b0 l\u1ec7nh Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i T\u1ed1i cao (Wikipedia).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ch\u1ec9 ri\u00eang ch\u1eef Techo \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh \u00f4ng Hun Sen gi\u1ea3i ngh\u0129a: \u201cAi vinh d\u1ef1 mang t\u00ean \u1ea5y c\u00f3 s\u1ee9 m\u1ec7nh \u0111\u00e1nh \u0111u\u1ed5i qu\u00e2n x\u00e2m l\u0103ng \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t\u201d\u00a0<\/strong>[Who carry the honorific Techo are destined to fight off the invaders of Cambodia. _The Cambodia Daily 4\/2\/2010]. V\u1edbi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Cam B\u1ed1t th\u00ec h\u1ecd hi\u1ec3u r\u1eb1ng, qu\u00e2n x\u00e2m l\u0103ng \u1ea5y kh\u00f4ng ai kh\u00e1c h\u01a1n l\u00e0 t\u1eeb hai n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng Vi\u1ec7t Nam\/ Youn v\u00e0 Th\u00e1i Lan\/ Siam.<strong>\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Funan Techo\u00a0Canal s\u1ebd nh\u01b0 m\u1ed9t di s\u1ea3n m\u00e0 Samdech Techo Hun Sen mu\u1ed1n \u0111\u1ec3 l\u1ea1i cho \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t<\/strong>, n\u00f3 s\u1ebd c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a h\u01a1n m\u1ed9t t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e0i, lu\u00f4n lu\u00f4n g\u1ee3i nh\u1edb v\u1ec1 m\u1ed9t qu\u00e1 kh\u1ee9 h\u00e0o h\u00f9ng c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Khmer v\u00e0 c\u0169ng gi\u00e1n ti\u1ebfp g\u1eedi m\u1ed9t th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p cho Vi\u1ec7t Nam r\u1eb1ng c\u00f3 m\u1ed9t th\u1eddi k\u1ef3 v\u00f9ng ch\u00e2u th\u1ed5 \u0110BSCL trong l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00e3 l\u00e0 ph\u1ea7n l\u00e3nh th\u1ed5 c\u1ee7a \u0110\u1ebf Ch\u1ebf Angkor Khmer.<\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_image align=&#8221;center&#8221; src=&#8221;https:\/\/viettudomunich.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0444.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][\/et_pb_image][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.6&#8243;]<\/p>\n<p><strong><em>H\u00ecnh 3:\u00a0<\/em><\/strong><em>S\u01a1 \u0111\u1ed3 D\u1ef1 \u00e1n k\u00eanh Funan Techo Canal d\u00e0i 180 km c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t, t\u1ed5n ph\u00ed l\u00ean t\u1edbi 1.7 t\u1ef7 USD\u00a0<strong>\u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e0i tr\u1ee3 b\u1edfi Trung c\u1ed9ng qua qu\u1ef9 S\u00e1ng ki\u1ebfn M\u1ed9t V\u00e0nh \u0110ai M\u1ed9t Con \u0110\u01b0\u1eddng (Belt and Road Initiative \/ BRI)<\/strong>, d\u1ef1 tr\u00f9 kh\u1edfi c\u00f4ng n\u0103m 2024, s\u1ebd ho\u00e0n t\u1ea5t v\u00e0 v\u1eadn h\u00e0nh 4 n\u0103m sau (2028).<\/em>\u00a0Ngu\u1ed3n: Mekong River Commission \/ MRC<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>TH\u00d4NG S\u1ed0 K\u1ef8 THU\u1eacT K\u00caNH \u0110\u00c0O FUNAN TECHO<\/strong><\/p>\n<p>Ch\u00ednh ph\u1ee7 Ho\u00e0ng Gia Cambodia, th\u00f4ng qua B\u1ed9 C\u00f4ng ch\u00e1nh v\u00e0 V\u1eadn t\u1ea3i [Public Work and Transport \/ MPWT] \u0111\u00e3 g\u1eedi m\u1ed9t Th\u00f4ng B\u00e1o k\u00fd ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 8 n\u0103m 2023 t\u1edbi Ti\u1ebfn s\u0129 Anoulak CEO Ban Th\u01b0 K\u00fd \u1ee6y H\u1ed9i S\u00f4ng Mekong v\u1ec1 m\u1ed9t\u00a0<strong>D\u1ef1 \u00e1n K\u00eanh \u0111\u00e0o n\u1ed9i \u0111\u1ecba \u201cFunan Techo Canal\u201d\u00a0<\/strong><sup>(1)<\/sup>\u00a0v\u1edbi c\u00e1c chi ti\u1ebft k\u1ef9 thu\u1eadt nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_ T\u00ean D\u1ef1 \u00e1n:\u00a0<strong>K\u00eanh \u0110\u00e0o N\u1ed9i \u0111\u1ecba \u201cFunan Techo Canal\u201d<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_ V\u1ecb Tr\u00ed c\u1ee7a D\u1ef1 \u00e1n, g\u1ed3m hai ph\u1ea7n:<\/p>\n<ul>\n<li>Ph\u1ea7n I: kh\u1edfi \u0111i\u1ec3m t\u1eeb d\u00f2ng ch\u1ea3y thi\u00ean nhi\u00ean Prek Takeo thu\u1ed9c huy\u1ec7n Kien Svay v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed1i v\u1edbi d\u00f2ng ch\u1ea3y thi\u00ean nhi\u00ean Prek Ta Ek thu\u1ed9c huy\u1ec7n Saang, t\u1ec9nh Kandal.<\/li>\n<li>Ph\u1ea7n II: kh\u1edfi \u0111i\u1ec3m t\u1eeb d\u00f2ng ch\u1ea3y thi\u00ean nhi\u00ean Prek Ta Hing, huy\u1ec7n Kothom, t\u1ec9nh Kandal v\u00e0 n\u1ed1i d\u00f2ng ch\u1ea3y thi\u00ean nhi\u00ean Prek Takeo thu\u1ed9c hai t\u1ec9nh Kapot v\u00e0 Kep.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_ \u0110\u1ec1 xu\u1ea5t S\u1eed d\u1ee5ng: Tr\u00ean ph\u1ee5 l\u01b0u c\u1ee7a con s\u00f4ng Mekong trong ph\u1ea7n I. Tr\u00ean ph\u1ee5 l\u01b0u c\u1ee7a con s\u00f4ng Bassac trong ph\u1ea7n II.<\/p>\n<p>_ M\u1ee5c \u0111\u00edch c\u1ee7a D\u1ef1 \u00e1n: K\u00eanh N\u1ed9i \u0111\u1ecba cho m\u1ee5c \u0111\u00edch v\u1eadn t\u1ea3i v\u00e0 giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y.<\/p>\n<p>_ D\u1ef1 tr\u00f9 tri\u1ec3n khai:<\/p>\n<ul>\n<li>Kh\u1edfi c\u00f4ng 2024<\/li>\n<li>Ho\u00e0n t\u1ea5t x\u00e2y d\u1ef1ng 2027<\/li>\n<li>B\u1eaft \u0111\u1ea7u v\u1eadn h\u00e0nh 2028<\/li>\n<\/ul>\n<p>_ M\u00f4 t\u1ea3 D\u1ef1 \u00e1n<\/p>\n<ul>\n<li>D\u1eabn nh\u1eadp: nh\u1eb1m ph\u1ee5c h\u1ed3i d\u1ef1 \u00e1n \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y \u201cFunan Techo Canal\u201d \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 v\u1eadn h\u00e0nh t\u1eeb Tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i \u0110\u1ebf ch\u1ebf Funan-Khmer [sic] c\u00f3 t\u1eeb kho\u1ea3ng 500 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng Nguy\u00ean (BCE). C\u00f4ng tr\u00ecnh n\u00e0y nh\u1eb1m ph\u1ee5c h\u1ed3i v\u00e0 c\u1ea3i thi\u1ec7n giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y trong n\u1ed9i \u0111\u1ecba. Con k\u00eanh n\u00e0y c\u00f3 chi\u1ec1u d\u00e0i kho\u1ea3ng 180 km, k\u1ebft n\u1ed1i 4 t\u1ec9nh: Kandal, Takeo, Kampot, v\u00e0 Kep. M\u1ee5c \u0111\u00edch ch\u00ednh c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n ph\u1ee5c h\u1ed3i th\u1ee7y v\u1eadn l\u00e0 k\u1ebft n\u1ed1i l\u1ea1i v\u1edbi l\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 c\u1ea3i thi\u1ec7n giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y cho c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng c\u01b0 d\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng. Tri\u1ec3n khai d\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi cam k\u1ebft c\u1ee7a Cam B\u1ed1t theo \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n 1 v\u00e0 2 c\u1ee7a Hi\u1ec7p \u0110\u1ecbnh S\u00f4ng Mekong 1995, v\u1edbi s\u1ef1 b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng v\u1ec1 ch\u1ee7 quy\u1ec1n v\u00e0 t\u00f4n tr\u1ecdng nh\u1eefng quy\u1ec1n h\u1ea1n v\u00e0 l\u1ee3i \u00edch ch\u00ednh \u0111\u00e1ng.\u00a0<em>[\u2026 in line of principles of the foreign equality and respect for rights and legitimate interests.]<\/em><\/li>\n<li>Nh\u1eefng Y\u1ebfu T\u1ed1 K\u1ef9 Thu\u1eadt ch\u00ednh:<\/li>\n<\/ul>\n<p>Tr\u1ecdng t\u1ea3i:\u00a0 1.000 t\u1ea5n (DWT \/ tons deadweight)<\/p>\n<p>Chi\u1ec1u d\u00e0i: 180 km<\/p>\n<p>\u0110\u1ed9 s\u00e2u v\u00e0 \u0111\u1ed9 r\u1ed9ng: 4,7m x 50m<\/p>\n<p>\u0110\u1ed9 th\u00f4ng c\u1ea7u: 16m x 53m (Bridge Navigation Clearance)<\/p>\n<p>M\u1eabu t\u00e0u: 60m x 12m x 3,6m (Length x Width x Full Draft)<\/p>\n<ul>\n<li>C\u00f4ng tr\u00ecnh \u00e2u t\u00e0u (Lock Works):<\/li>\n<\/ul>\n<p>K\u00edch th\u01b0\u1edbc \u00e2u t\u00e0u: 135m x 18m x 5,8m (D\u00e0i x R\u1ed9ng x S\u00e2u)<\/p>\n<p>C\u00f4ng su\u1ea5t: 7,04 tri\u1ec7u t\u1ea5n \/ n\u0103m (m\u1ed7i \u00e2u t\u00e0u)<\/p>\n<p>S\u1ed1 \u00e2u t\u00e0u:\u00a0 3<\/p>\n<p>L\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc x\u1ea3 t\u1ed1i \u0111a: 3,6m<sup>3<\/sup>\/ gi\u00e2y<\/p>\n<p>\u0110\u00e0o \u0111\u1ea5t v\u00e0 l\u1ea5p<\/p>\n<p>X\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c \u00e2u t\u00e0u<\/p>\n<p>X\u00e2y c\u1eeda \u00e2u t\u00e0u<\/p>\n<p>X\u00e2y c\u00e1c c\u01a1 s\u1edf h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u00f4ng tr\u00ecnh<\/p>\n<p>M\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi \u0111i\u1ec7n cho \u00e2u t\u00e0u<\/p>\n<p>H\u1ec7 th\u1ed1ng li\u00ean l\u1ea1c cho \u00e2u t\u00e0u<\/p>\n<p>H\u1ec7 th\u1ed1ng \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n t\u1ef1 \u0111\u1ed9ng cho c\u00e1c \u00e2u t\u00e0u<\/p>\n<p>H\u1ec7 th\u1ed1ng ph\u00f2ng h\u1ecfa cho c\u00e1c \u00e2u t\u00e0u<\/p>\n<ul>\n<li>C\u00f4ng tr\u00ecnh K\u00eanh th\u1ee7y v\u1eadn<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u0110\u00e1y r\u1ed9ng 2 chi\u1ec1u 50m<\/p>\n<p>\u0110\u1ed9 s\u00e2u 4,7m<\/p>\n<p>B\u00e1n k\u00ednh cong t\u1ed1i thi\u1ec3u 300m (Minimum Radius of the Canal)<\/p>\n<p>B\u1edd nghi\u00eang con k\u00eanh: 1:3 ~ 1:5<\/p>\n<ul>\n<li>S\u1ed1 c\u1ea7u: 11<\/li>\n<\/ul>\n<p>Chi\u1ec1u d\u00e0i c\u1ea7u ch\u00ednh 161m<\/p>\n<p>C\u1ea7u v\u01b0\u1ee3t 520m (Length for Approach)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_\u00a0<strong>L\u01b0\u1ee3ng Gi\u00e1 \u1ea2nh h\u01b0\u1edfng M\u00f4i tr\u01b0\u1eddng\/ EIA:<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u1ea2nh h\u01b0\u1edfng v\u1ec1 l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc tr\u00ean h\u1ec7 th\u1ed1ng s\u00f4ng:<\/strong><\/p>\n<p>Do c\u00f3 3 \u00e2u t\u00e0u tr\u00ean k\u00eanh, n\u00ean l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c ki\u1ec3m so\u00e1t hi\u1ec7u qu\u1ea3.\u00a0<strong>L\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc x\u1ea3 t\u1ed1i \u0111a cho m\u1ed9t \u00e2u t\u00e0u l\u00e0 3,6 m<sup>3<\/sup>\/ gi\u00e2y (trung b\u00ecnh m\u1ed7i ng\u00e0y), con s\u1ed1 \u0111\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 so v\u1edbi d\u00f2ng ch\u1ea3y c\u1ee7a h\u1ec7 th\u1ed1ng s\u00f4ng Mekong. V\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 n\u00e0o tr\u00ean l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Mekong. <\/strong><strong>[sic]<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol>\n<li>\u1ea2nh h\u01b0\u1edfng t\u00edch c\u1ef1c c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n:<\/li>\n<\/ol>\n<p>C\u1ea3i thi\u1ec7n giao th\u00f4ng v\u00e0 v\u1eadn t\u1ea3i b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y cho c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng c\u01b0 d\u00e2n ph\u00eda nam Cam B\u1ed1t.<\/p>\n<p>Gi\u1ea3m thi\u1ec3u l\u0169 l\u1ee5t \u1edf m\u1ed9t s\u1ed1 v\u00f9ng nh\u01b0 c\u00e1c t\u1ec9nh Kandal v\u00e0 Takeo.<\/p>\n<p>T\u1ea1o th\u00eam m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng b\u1ec1n v\u1eefng cho c\u00e1, c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc, c\u00e1c lo\u1ea1i chim mu\u00f4ng v\u00e0 rong t\u1ea3o.<\/p>\n<p>B\u1ea3o \u0111\u1ea3m an to\u00e0n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho c\u01b0 d\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng b\u1eb1ng ph\u00e1t tri\u1ec3n ng\u01b0 nghi\u1ec7p.<\/p>\n<p>Gia t\u0103ng ti\u1ec1m n\u0103ng du l\u1ecbch do c\u1ea3i thi\u1ec7n h\u1ec7 th\u1ed1ng giao th\u00f4ng.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol>\n<li>\u1ea2nh h\u01b0\u1edfng ti\u00eau c\u1ef1c c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n:<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u00d4 nhi\u1ec5m b\u1ee5i v\u00e0 ti\u1ebfng \u1ed3n trong giai \u0111o\u1ea1n x\u00e2y c\u1ea5t.<\/p>\n<p>V\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u01b0\u1edbc, \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 v\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t \u0111ai trong giai \u0111o\u1ea1n x\u00e2y c\u1ea5t v\u1edbi r\u00e1c th\u1ea3i.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol>\n<li>Gi\u1ea3m thi\u1ec3u t\u00e1c \u0111\u1ed9ng ti\u00eau c\u1ef1c c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n:<\/li>\n<\/ol>\n<p>X\u00e2y d\u1ef1ng 3 \u00e2u t\u00e0u nh\u1eb1m ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng d\u00f2ng ch\u1ea3y c\u1ee7a con k\u00eanh, ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f2ng ch\u1ea3y tr\u00e0n \/ outflow c\u1ee7a con s\u00f4ng Bassac qua con k\u00eanh \u0111\u1ed5 ra bi\u1ec3n v\u00e0 ch\u1ed1ng l\u1ea1i n\u1ea1n nhi\u1ec5m m\u1eb7n x\u00e2m nh\u1eadp t\u1eeb bi\u1ec3n.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>B\u1ea3o v\u1ec7 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng v\u1edbi c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p ki\u1ec3m so\u00e1t theo ti\u00eau chu\u1ea9n qu\u1ed1c t\u1ebf, b\u1ea3o t\u1ed3n c\u00e2y xanh, gi\u1ea3m thi\u1ec3u x\u00f3i m\u00f2n v\u00e0 gi\u1ea3m thi\u1ec3u \u00f4 nhi\u1ec5m trong giai \u0111o\u1ea1n x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 c\u1ea3 th\u1eddi gian v\u1eadn h\u00e0nh.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_ Nh\u1eefng K\u1ebft Lu\u1eadn<\/strong><\/p>\n<p>D\u1ef1 \u00e1n K\u00eanh N\u1ed9i \u0111\u1ecba \u201cFunan Techo Canal\u201d s\u1ebd gi\u00fap c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng c\u01b0 d\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng Cam B\u1ed1t c\u1ea3i thi\u1ec7n m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi th\u1ee7y v\u1eadn, k\u00edch th\u00edch ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u1ec1 kinh t\u1ebf v\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i trong v\u00f9ng.\u00a0<strong>S\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 hay ti\u00eau c\u1ef1c tr\u00ean l\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng d\u00f2ng ch\u1ea3y c\u1ee7a h\u1ec7 th\u1ed1ng s\u00f4ng Mekong.<\/strong>\u00a0Ba \u00e2u t\u00e0u, c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111i\u1ec1u h\u1ee3p h\u1eefu hi\u1ec7u d\u00f2ng ch\u1ea3y c\u1ee7a con k\u00eanh; c\u0169ng nh\u01b0 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng tr\u00ean m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng v\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i t\u1ed1i thi\u1ec3u trong th\u1eddi gian x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 v\u1eadn h\u00e0nh con k\u00eanh v\u1ec1 sau n\u00e0y.<strong><sup>(1)<\/sup><\/strong>\u00a0[H\u1ebft tr\u00edch d\u1eabn]<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Trong b\u1ee9c th\u01b0 c\u1ee7a Ch\u00ednh Ph\u1ee7 Ho\u00e0ng Gia Cam B\u1ed1t g\u1eedi MRC c\u00f3 nh\u1eafc t\u1edbi\u00a0 \u0110i\u1ec1u Kho\u1ea3n 1 &amp; 2 v\u00e0 \u0110i\u1ec1u kho\u1ea3n 4.3.2 c\u1ee7a Quy tr\u00ecnh PNPCA c\u1ee7a Hi\u1ec7p \u0110\u1ecbnh S\u00f4ng Mekong 1995, v\u1eady c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n \u0111\u00f3 l\u00e0 g\u00ec?<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0110I\u1ec0U KHO\u1ea2N 1 &amp; 2 C\u1ee6A HI\u1ec6P \u0110\u1ecaNH S\u00d4NG MEKONG 1995<\/strong><\/p>\n<p><strong>V\u1ec1 M\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 Nguy\u00ean t\u1eafc H\u1ee3p t\u00e1c<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_\u00a0<strong>\u0110i\u1ec1u 1. C\u00e1c l\u00e3nh v\u1ef1c h\u1ee3p t\u00e1c<\/strong>: H\u1ee3p t\u00e1c trong t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c l\u00e3nh v\u1ef1c ph\u00e1t tri\u1ec3n b\u1ec1n v\u1eefng, s\u1eed d\u1ee5ng, qu\u1ea3n l\u00fd v\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 t\u00e0i nguy\u00ean n\u01b0\u1edbc v\u00e0 c\u00e1c t\u00e0i nguy\u00ean li\u00ean quan c\u1ee7a l\u01b0u v\u1ef1c Mekong, bao g\u1ed3m c\u00e1c l\u00e3nh v\u1ef1c ch\u00ednh sau: t\u01b0\u1edbi, th\u1ee7y \u0111i\u1ec7n, giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y, ki\u1ec3m so\u00e1t l\u0169, th\u1ee7y s\u1ea3n, th\u1ea3 b\u00e8, gi\u1ea3i tr\u00ed v\u00e0 du l\u1ecbch\u00a0<strong>\u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee9c t\u1ed1i \u01b0u trong s\u1eed d\u1ee5ng \u0111a m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 c\u00f9ng c\u00f3 l\u1ee3i cho t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c qu\u1ed1c gia ven s\u00f4ng<\/strong>\u00a0v\u00e0 gi\u1ea3m t\u1edbi m\u1ee9c th\u1ea5p nh\u1ea5t c\u00e1c \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u00f3 h\u1ea1i g\u00e2y ra b\u1edfi c\u00e1c hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng t\u1ef1 nhi\u00ean v\u00e0 c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_\u00a0\u0110i\u1ec1u 2. C\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n, c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh v\u00e0 l\u1eadp quy ho\u1ea1ch<\/strong>. Th\u00fac \u0111\u1ea9y, h\u1ed7 tr\u1ee3, h\u1ee3p t\u00e1c v\u00e0 \u0111i\u1ec1u h\u1ee3p trong vi\u1ec7c\u00a0<strong>ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ecdi ti\u1ec1m n\u0103ng v\u00ec l\u1ee3i \u00edch b\u1ec1n v\u1eefng c\u1ee7a t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c\u00a0qu\u1ed1c gia ven s\u00f4ng v\u00e0 ng\u0103n ng\u1eeba s\u1eed d\u1ee5ng l\u00e3ng ph\u00ed n\u01b0\u1edbc trong L\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Mekong<\/strong>, ch\u00fa tr\u1ecdng v\u00e0 \u01b0u ti\u00ean c\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n ph\u00e1t tri\u1ec3n chung c\u00f3 quy m\u00f4 l\u01b0u v\u1ef1c v\u00e0 c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh l\u01b0u v\u1ef1c th\u00f4ng qua l\u1eadp quy ho\u1ea1ch ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u01b0u v\u1ef1c nh\u1eb1m x\u00e1c \u0111\u1ecbnh, ph\u00e2n lo\u1ea1i v\u00e0 l\u1eadp h\u1ea1ng \u01b0u ti\u00ean cho c\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n, v\u00e0 c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh h\u1ed7 tr\u1ee3 v\u00e0 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u1edf c\u1ea5p l\u01b0u v\u1ef1c.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u0110I\u1ec0U KHO\u1ea2N 4.3.2 C\u1ee6A QUY TR\u00ccNH PNPCA<\/strong><\/p>\n<p>Cho d\u00f9 theo Hi\u1ec7p \u0110\u1ecbnh S\u00f4ng Mekong 1995, kh\u00f4ng m\u1ed9t qu\u1ed1c gia n\u00e0o c\u00f3 quy\u1ec1n ph\u1ee7 quy\u1ebft \/ veto power nh\u01b0ng c\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n s\u00f4ng Mekong v\u1eabn ph\u1ea3i tr\u1ea3i qua 3 giai \u0111o\u1ea1n tham v\u1ea5n vi\u1ebft t\u1eaft l\u00e0 PNPCA bao g\u1ed3m:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_\u00a0Giai \u0111o\u1ea1n I Th\u1ee7 T\u1ee5c Th\u00f4ng B\u00e1o<\/strong>\u00a0<em>[PN \/ Procedures for Notification]<\/em>: \u1ee6y H\u1ed9i S\u00f4ng Mekong s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh ph\u1ee7 li\u00ean h\u1ec7 th\u00f4ng b\u00e1o ch\u00ednh th\u1ee9c v\u1ec1 d\u1ef1 \u00e1n.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_\u00a0Giai \u0111o\u1ea1n II Tham V\u1ea5n Tr\u01b0\u1edbc<\/strong>\u00a0<em>[PC \/ Prior Consultation]<\/em>: v\u1edbi kho\u1ea3ng th\u1eddi gian 6 th\u00e1ng, nh\u01b0ng n\u1ebfu c\u00e1c n\u01b0\u1edbc th\u00e0nh vi\u00ean ch\u01b0a \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u0111\u1ed3ng thu\u1eadn th\u00ec khung th\u1eddi gian n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c gia h\u1ea1n.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_\u00a0Giai \u0111o\u1ea1n III Chu\u1ea9n Thu\u1eadn<\/strong>\u00a0<em>[A \/ Agreement],<\/em>\u00a0d\u1ef1 \u00e1n s\u1ebd kh\u1edfi c\u00f4ng khi \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 chu\u1ea9n thu\u1eadn c\u1ee7a c\u00e1c n\u01b0\u1edbc th\u00e0nh vi\u00ean.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>PH\u00c2N T\u00cdCH V\u1ec0 B\u1ea2N TH\u00d4NG B\u00c1O THI\u1ebeU S\u00d3T V\u1edaI NHI\u1ec0U \u1ea8N S\u1ed0<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_ \u0110I\u1ec0U \u0110\u01af\u1ee2C N\u00d3I RA<\/strong><\/p>\n<p>Trong Th\u00f4ng B\u00e1o g\u1eedi MRC, khi n\u00f3i v\u1ec1 m\u1ee5c \u0111\u00edch c\u1ee7a D\u1ef1 \u00e1n ch\u1ec9 v\u1ecfn v\u1eb9n c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e2u:\u00a0<strong>\u201cCon k\u00eanh n\u1ed9i \u0111\u1ecba c\u00f3 m\u1ee5c \u0111\u00edch v\u1eadn t\u1ea3i v\u00e0 giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y\u201d<\/strong>, v\u1edbi l\u1ee3i \u00edch r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng:<\/p>\n<p>Ch\u1eb7ng \u0111\u01b0\u1eddng s\u00f4ng n\u1ebfu ph\u1ea3i qua ng\u1ea3 Vi\u1ec7t Nam kho\u1ea3ng 433 km, nay v\u1edbi con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo kho\u1ea3ng c\u00e1ch ch\u1ec9 c\u00f2n 237 km, r\u00fat ng\u1eafn \u0111\u01b0\u1ee3c 196 km, nh\u01b0 v\u1eady s\u1ebd gi\u1ea3m thi\u1ec3u th\u1eddi gian di chuy\u1ec3n v\u00e0 b\u1edbt nhi\u00ean li\u1ec7u ti\u00eau th\u1ee5, \u2013 c\u0169ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 gi\u1ea3m \u0111\u00e1ng k\u1ec3 chi ph\u00ed v\u1eadn chuy\u1ec3n v\u00e0 quan tr\u1ecdng h\u01a1n n\u1eefa l\u00e0\u00a0<strong>t\u1ea1o \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t tr\u1ee5c \/ hub giao th\u01b0\u01a1ng m\u1edbi m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111i qua kh\u00fac s\u00f4ng Mekong c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam.<\/strong>\u00a0T\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eb1m t\u0103ng t\u00ednh c\u1ea1nh tranh, thu h\u00fat th\u00eam \u0111\u1ea7u t\u01b0, gi\u1ea3m thi\u1ec3u ch\u1eadm tr\u1ec5 v\u00e0 gi\u1ea3m chi ph\u00ed v\u1ec1 ti\u1ebfp v\u1eadn.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>D\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c\u00a0<strong>m\u1ed9t \u0111\u1ea1i C\u00f4ng ty Trung c\u1ed9ng China Communications Construction Company \/ CCCC th\u1ef1c hi\u1ec7n cu\u1ed9c nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 t\u00ednh kh\u1ea3 thi v\u00e0 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh Belt and Road Initiative \/ BRI t\u00e0i tr\u1ee3 1,7 t\u1ef7 USD.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>[ T\u01b0\u1edfng c\u0169ng n\u00ean c\u00f3 th\u00eam \u00edt d\u00f2ng v\u1ec1 c\u00f4ng ty CCCC \u0111\u1ea7y tai ti\u1ebfng n\u00e0y, c\u00f3 li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi\u00a0<strong>Chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c \u201cM\u1ed9t V\u00e0nh \u0110ai M\u1ed9t Con \u0110\u01b0\u1eddng\u201d<\/strong>\u00a0<strong>\u0111\u00e3 t\u1eebng b\u1ecb M\u1ef9 \u0111\u01b0a v\u00e0o danh s\u00e1ch tr\u1eebng ph\u1ea1t v\u00ec c\u00f3 t\u1ec7 tr\u1ea1ng tham nh\u0169ng, l\u0169ng \u0111o\u1ea1n t\u00e0i ch\u00e1nh, t\u00e0n ph\u00e1 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng v\u00e0 nh\u1eefng l\u1ea1m d\u1ee5ng kh\u00e1c tr\u00ean kh\u1eafp th\u1ebf gi\u1edbi.<\/strong>\u00a0V\u00e0 n\u01b0\u1edbc C\u1ed9ng H\u00f2a Nh\u00e2n D\u00e2n Trung Hoa kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p s\u1eed d\u1ee5ng c\u00f4ng ty n\u00e0y v\u00e0 c\u00e1c c\u00f4ng ty qu\u1ed1c doanh kh\u00e1c nh\u01b0 th\u1ee9 v\u0169 kh\u00ed b\u00e0nh tr\u01b0\u1edbng. _ Silk Road Briefing, Aug 27, 2020]<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ch\u00fang ta h\u00e3y nghe John Yip Weiyan, Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c \u0110\u1ea7u t\u01b0 Qu\u1ef9\u00a0<strong>M\u1ed9t V\u00e0nh \u0110ai M\u1ed9t Con \u0110\u01b0\u1eddng [The Belt and Road Initiative]\u00a0<\/strong>c\u1ee7a Trung c\u1ed9ng nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh: \u201cD\u1ef1 \u00e1n h\u1ea1 t\u1ea7ng Funan Techo Canal s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t game-changer\/ m\u1ed9t nh\u00e2n t\u1ed1 thay \u0111\u1ed5i h\u1ec7 th\u1ed1ng h\u1eadu c\u1ea7n\/ logistics v\u00e0 s\u1ebd \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng t\u1edbi s\u1ef1 ph\u00e2n ph\u1ed1i c\u00e1c th\u00f9ng h\u00e0ng\/ containers c\u1ee7a Cam B\u1ed1t t\u1eeb c\u1ea3ng bi\u1ec3n s\u00e2u\u00a0 Sihanoukville v\u00e0 c\u1ea3ng Phnom Penh. S\u1ebd c\u00f3 nhi\u1ec1u th\u00f9ng h\u00e0ng h\u00f3a \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1eadn chuy\u1ec3n t\u1edbi c\u00e1c c\u1ea3ng \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng theo con k\u00eanh \u0111\u00e0o n\u00e0y sau khi ho\u00e0n t\u1ea5t. S\u1eed d\u1ee5ng con k\u00eanh \u0111\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng k\u00edch th\u00edch ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00eam nh\u1eefng c\u1ea3ng qu\u1ed1c t\u1ebf kh\u00e1c nh\u01b0 d\u1ef1 \u00e1n c\u1ea3ng qu\u1ed1c t\u1ebf \u0111a n\u0103ng Kampot \/ Multi-Purpose Logistics and Port Centre, t\u1ea1o th\u00eam m\u1ed9t h\u00e0nh lang v\u1eadn chuy\u1ec3n cho th\u1ee7 \u0111\u00f4 Phnom Penh.\u201d\u00a0<strong><sup>(2)<\/sup><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>_ NH\u1eeeNG \u0110I\u1ec0U KH\u00d4NG \u0110\u01af\u1ee2C N\u00d3I RA<\/strong><\/p>\n<p>Nh\u01b0ng trong th\u1ef1c t\u1ebf\u00a0<strong>Funan Techo<\/strong>\u00a0<strong>s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t con K\u00eanh \u0110\u00e0o \u0110a N\u0103ng \/ Multipurpose,<\/strong>\u00a0v\u1edbi r\u1ea5t nhi\u1ec1u m\u1ee5c \u0111\u00edch kh\u00e1c m\u00e0 ch\u00ednh ph\u1ee7\u00a0 Ho\u00e0ng gia Cam B\u1ed1t \u0111\u00e3 kh\u00f4ng n\u00f3i ra, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 k\u1ec3:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_ Con k\u00eanh n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt \u1ea5y l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc t\u1eeb con s\u00f4ng Mekong v\u00e0 con s\u00f4ng Bassac ch\u1ea3y qua 4 t\u1ec9nh, v\u1edbi 1,6 tri\u1ec7u d\u00e2n s\u1ed1ng hai b\u00ean k\u00eanh, khi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u00a0ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc v\u00f4 gi\u00e1, con k\u00eanh kh\u00f4ng nh\u1eefng gi\u00fap cho vi\u1ec7c ti\u00eau t\u01b0\u1edbi m\u1edf r\u1ed9ng di\u1ec7n t\u00edch canh t\u00e1c \/ agriculture m\u00e0 c\u00f2n t\u1ea1o nh\u1eefng h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc nu\u00f4i tr\u1ed3ng th\u1ee7y s\u1ea3n \/ aquaculture, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c v\u00e0 c\u1ea3i thi\u1ec7n \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng c\u01b0 d\u00e2n trong v\u00f9ng.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>_ Trong c\u00e1c cu\u1ed9c b\u00e0n th\u1ea3o c\u1ee7a\u00a0<strong>Di\u1ec5n \u0111\u00e0n V\u1eadn T\u1ea3i v\u00e0 H\u1eadu C\u1ea7n 2023<\/strong>\u00a0(Transport and Logistics Forum 2023), ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f2n b\u00e0n t\u1edbi s\u1ef1 gia t\u0103ng gi\u00e1 tr\u1ecb \u0111\u1ea5t \u0111ai v\u00e0 b\u1ea5t \u0111\u1ed9ng s\u1ea3n ven con k\u00eanh, khi c\u00f3 th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng c\u1ea3ng ph\u1ee5 \/ subordinate ports, t\u1ea1o th\u00eam c\u00f4ng \u0103n vi\u1ec7c l\u00e0m, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi v\u1edbi ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e1c khu gia c\u01b0 c\u00f9ng v\u1edbi nhu c\u1ea7u ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc cho sinh ho\u1ea1t.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Nh\u01b0 v\u1eady, v\u1edbi con k\u00eanh \u0111\u00e0o 180 km chi\u1ec1u d\u00e0i \u1ea5y \u0111\u00e2u c\u00f3 ph\u1ea3i ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u00f3 80 tri\u1ec7u m<sup>3<\/sup>\u00a0n\u01b0\u1edbc v\u00e0 m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc x\u1ea3 t\u1eeb m\u1ed7i \u00e2u t\u00e0u (ship-lock) l\u00e0 3,6 m<sup>3<\/sup>\u00a0\/ gi\u00e2y (trung b\u00ecnh m\u1ed7i ng\u00e0y) \u0111\u1ec3 m\u00e0 k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng: con s\u1ed1 \u0111\u00f3 l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 so v\u1edbi l\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng d\u00f2ng ch\u1ea3y c\u1ee7a h\u1ec7 th\u1ed1ng s\u00f4ng Mekong.\u00a0<sup>(1)<\/sup><\/strong><\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_image align=&#8221;center&#8221; src=&#8221;https:\/\/viettudomunich.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0445.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][\/et_pb_image][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;3.6&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.6&#8243;]<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong><em>H\u00ecnh 4:\u00a0<\/em><\/strong><em>h\u00ecnh ch\u1ee5p c\u1eaft t\u1eeb Google Maps, v\u00e0 ch\u1ea5m \u0111\u1ecf n\u01a1i t\u1ec9nh Prek Takeo tr\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3 l\u00e0 kh\u1edfi \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a con k\u00eanh \u0111\u00e0o Funan Techo d\u00e0i 180km.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>V\u1edbi t\u00ecnh hu\u1ed1ng b\u1ea5t \u0111\u1ecbnh \u0111\u00f3,\u00a0<strong>K\u1ef9 s\u01b0 Th\u1ee7y h\u1ecdc \u0110\u1ed7 V\u0103n T\u00f9ng, P.Eng.\u00a0<\/strong>r\u1ea5t gi\u00e0u kinh nghi\u1ec7m v\u00e0 t\u1eebng l\u00e0 k\u1ef9 s\u01b0 tham v\u1ea5n cho nhi\u1ec1u c\u00f4ng ty M\u1ef9 v\u00e0 Canada, cho r\u1eb1ng:\u00a0<em>\u201cN\u1ebfu con k\u00eanh n\u00e0y b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Prek Takeo (ch\u1ea5m \u0111\u1ecf \u1edf b\u1ea3n \u0111\u1ed3 \u0111\u00ednh k\u00e8m) n\u1ed1i d\u00f2ng ch\u00ednh s\u00f4ng Mekong v\u00e0 s\u1ebd g\u1eb7p s\u00f4ng Bassac \u1edf h\u1ea1 l\u01b0u.<\/em>\u00a0<em>Sau khi ho\u00e0n th\u00e0nh,\u00a0con k\u00eanh d\u00e0i 180 km n\u00e0y s\u1ebd c\u1ea7n kho\u1ea3ng 80 tri\u1ec7u\u00a0m\u00e9t\u00a0kh\u1ed1i n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 th\u00f4ng th\u01b0\u01a1ng. Sau \u0111\u00f3 l\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng d\u00f2ng ch\u1ea3y trong k\u00eanh s\u1ebd t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o ch\u00eanh l\u1ec7ch cao \u0111\u1ed9 gi\u1eefa \u0111\u1ea7u v\u00e0 cu\u1ed1i con k\u00eanh, c\u00f9ng v\u1edbi\u00a0\u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a th\u1ee7y tri\u1ec1u. L\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc n\u00e0y s\u1ebd l\u1ea5y t\u1eeb s\u00f4ng Mekong v\u00e0 Bassac. \u1ea2nh h\u01b0\u1edfng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o \u1edf m\u1ed7i m\u00f9a \u0111\u1ed1i v\u1edbi\u00a0Bi\u1ec3n<\/em>\u00a0<em>H\u1ed3 Tonle Sap v\u00e0 \u0110BSCL v\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5.\u00a0<strong>C\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 m\u1ed9t m\u00f4 h\u00ecnh \u0111i\u1ec7n to\u00e1n v\u1ec1 th\u1ee7y l\u1ef1c\u00a0[Hydraulic modeling]\u00a0m\u1edbi t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh x\u00e1c.<\/strong>\u00a0<strong>Nh\u01b0ng\u00a0c\u00f3 m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 trong m\u00f9a kh\u00f4 n\u01b0\u1edbc \u1edf \u0110BSCL s\u1ebd \u00edt h\u01a1n l\u00e0m v\u1ea5n \u0111\u1ec1 nhi\u1ec5m m\u1eb7n tr\u1ea7m tr\u1ecdng h\u01a1n\u201d.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>K\u1ef9 s\u01b0 Ph\u1ea1m Phan Long, P.E. Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh Vi\u1ec7t Ecology Foundation,\u00a0<\/strong>nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng<strong>:\u00a0<\/strong><em>\u201cB\u00e1o c\u00e1o \u0111\u00e1nh gi\u00e1 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng\u00a0\u0110TM (TbEIA\/ Transboundary Environmental Impact Assessment, Technical Review Report) c\u1ee7a con k\u00eanh \u0111\u00e0o\u00a0Funan Techo<\/em>\u00a0<em>v\u00f4 c\u00f9ng quan tr\u1ecdng v\u00e0 l\u00e0 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a Cam B\u1ed1t, Vi\u1ec7t Nam kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 d\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y d\u1ef1a tr\u00ean m\u1ed9t b\u1ea3n Th\u00f4ng B\u00e1o \/ Prior Notification r\u1ea5t s\u01a1 l\u01b0\u1ee3c\u00a0<\/em><strong><sup>(1)<\/sup><\/strong><em>\u00a0m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u1eefng chi ti\u1ebft thi\u1ebft k\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c th\u00f4ng s\u1ed1 v\u1ec1 quy tr\u00ecnh v\u1eadn h\u00e0nh.\u201d\u00a0<\/em>KS Ph\u1ea1m Phan Long c\u0169ng n\u00f3i t\u1edbi m\u1ed1i quan t\u00e2m xa h\u01a1n l\u00e0 khi \u0111\u00e3 c\u00f3 con k\u00eanh n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt n\u00e0y r\u1ed3i, Cam B\u1ed1t c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01a1n ph\u01b0\u01a1ng\u00a0<strong>b\u01a1m<\/strong>\u00a0<strong>n\u01b0\u1edbc t\u1eeb 180km con k\u00eanh n\u00e0y \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbi cho kh\u1eafp v\u00f9ng ch\u00e2u th\u1ed5 4 t\u1ec9nh t\u1eeb Takeo xu\u1ed1ng t\u1edbi Kep tr\u01b0\u1edbc khi \u0111\u1ed5 ra V\u1ecbnh Th\u00e1i Lan, v\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec l\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc l\u1ea5y t\u1eeb con s\u00f4ng Mekong v\u00e0 con s\u00f4ng ph\u1ee5 l\u01b0u Bassac kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 113 tri\u1ec7u m\u00e9t kh\u1ed1i m\u1ed7i n\u0103m m\u00e0 s\u1ebd nhi\u1ec1u l\u1ea7n l\u1edbn h\u01a1n v\u00e0 Vi\u1ec7t Nam \u1edf cu\u1ed1i ngu\u1ed3n kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o l\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c. [h\u1ebft tr\u00edch d\u1eabn]<\/strong><em>\u00a0<\/em><strong><sup>(5)<\/sup><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>T\u1eea\u00a0K\u00caNH V\u0128NH T\u1ebe T\u1edaI K\u00caNH FUNAN TECHO<\/strong><\/p>\n<p>N\u0103m 1819, khi Tho\u1ea1i Ng\u1ecdc H\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh vua Gia Long \u0111\u00e0o m\u1ed9t con k\u00eanh l\u1edbn ch\u1ea1y th\u1eb3ng t\u1eeb Ch\u00e2u \u0110\u1ed1c xu\u1ed1ng \u0111\u1ebfn Ki\u00ean Giang, nh\u1eadp v\u00e0o s\u00f4ng Giang Th\u00e0nh ra t\u1edbi H\u00e0 Ti\u00ean \u0111\u1ed5 v\u00e0o V\u1ecbnh Th\u00e1i Lan. K\u00eanh V\u0129nh T\u1ebf b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb t\u1ea3 ng\u1ea1n s\u00f4ng H\u1eadu (t\u00ean Bassac b\u00ean ph\u00eda Cam B\u1ed1t), d\u1ecdc theo \u0111\u01b0\u1eddng bi\u00ean gi\u1edbi, d\u00e0i 90 km, r\u1ed9ng 30 m, s\u00e2u 2,5 m; v\u1edbi ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc t\u1eeb s\u00f4ng H\u1eadu \u0111\u1ed5 v\u00e0o. Con k\u00eanh V\u0129nh T\u1ebf \u1edf giai \u0111o\u1ea1n th\u1eddi k\u1ef3 Nam Ti\u1ebfn ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 m\u1ed9t con h\u00e0o chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb qu\u1ed1c ph\u00f2ng h\u01a1n l\u00e0 gi\u00e1 tr\u1ecb kinh t\u1ebf. Tuy l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc t\u1eeb s\u00f4ng H\u1eadu, nh\u01b0ng theo TS L\u00ea Anh Tu\u1ea5n, nguy\u00ean Ph\u00f3 Gi\u00e1m \u0110\u1ed1c Vi\u1ec7n Nghi\u00ean c\u1ee9u Bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i Kh\u00ed H\u1eadu (DRAGON Institute], Ph\u00f3 Gi\u00e1o s\u01b0 Khoa T\u00e0i Nguy\u00ean v\u00e0 M\u00f4i Tr\u01b0\u1eddng \u0110\u1ea1i H\u1ecdc C\u1ea7n Th\u01a1 vi\u1ebft:\u00a0<em>\u201cKinh V\u0129nh T\u1ebf n\u1ed1i t\u1eeb s\u00f4ng H\u1eadu \u1edf Ch\u00e2u \u00d0\u1ed1c \u0111\u1ebfn s\u00f4ng Giang Th\u00e0nh thu\u1ed9c H\u00e0 Ti\u00ean. L\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng ch\u1ea3y ra Bi\u1ec3n \u0110\u00f4ng g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 v\u00ec \u0111\u1ed9 d\u1ed1c ng\u01b0\u1ee3c, bi\u00ean \u0111\u1ed9 th\u1ee7y tri\u1ec1u \u1edf V\u1ecbnh Th\u00e1i Lan r\u1ea5t th\u1ea5p n\u00ean kh\u00f4ng t\u1ea1o ra \u0111\u1ed9 ch\u00eanh m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc l\u1edbn. Con kinh n\u00e0y ng\u00e0y x\u01b0a vua nh\u00e0 Nguy\u1ec5n cho \u0111\u00e0o v\u1edbi m\u1ee5c ti\u00eau ch\u00ednh l\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 ph\u1ea7n \u0111\u1ea5t Vi\u1ec7t Nam v\u1edbi Cam B\u1ed1t v\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n giao th\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng<\/em>\u00a0<em>th\u1ee7y ch\u1ee9\u00a0kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ee5c ti\u00eau tho\u00e1t n\u01b0\u1edbc.\u201d<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn v\u1edbi con K\u00eanh V\u0129nh T\u1ebf c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1ebfn v\u1edbi m\u1ed9t ch\u1eb7ng \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ecbch s\u1eed tr\u1ea3i d\u00e0i ng\u00f3t 200 n\u0103m v\u1edbi nhi\u1ec1u m\u00e1u, m\u1ed3 h\u00f4i v\u00e0 n\u01b0\u1edbc m\u1eaft. V\u0129nh T\u1ebf \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i m\u1ed9t v\u1ebft h\u1eb1n th\u00f9 h\u1eadn trong t\u00e2m kh\u1ea3m ng\u01b0\u1eddi Cam B\u1ed1t.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Trong b\u1ed1i c\u1ea3nh bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu to\u00e0n c\u1ea7u nh\u01b0 hi\u1ec7n nay, v\u1edbi m\u1ed9t \u0110BSCL \u0111ang thi\u1ebfu n\u01b0\u1edbc canh t\u00e1c, t\u00ecnh tr\u1ea1ng ng\u1eadp m\u1eb7n ng\u00e0y th\u00eam tr\u1ea7m tr\u1ecdng do \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng chu\u1ed7i \u0111\u1eadp th\u1ee7y \u0111i\u1ec7n d\u00f2ng ch\u00ednh th\u01b0\u1ee3ng ngu\u1ed3n t\u1eeb Trung c\u1ed9ng [11 \u0111\u1eadp] xu\u1ed1ng t\u1edbi L\u00e0o [9 \u0111\u1eadp] v\u00e0 c\u1ea3 v\u00f4 s\u1ed1 nh\u1eefng con \u0111\u1eadp ph\u1ee5 l\u01b0u trong kh\u1eafp l\u01b0u v\u1ef1c, ch\u01b0a k\u1ec3 nh\u1eefng b\u01b0\u1edbc ph\u00e1t tri\u1ec3n sai l\u1ea7m t\u1ef1 h\u1ee7y c\u1ee7a ch\u00ednh Vi\u1ec7t Nam n\u01a1i \u0110BSCL. Nay l\u1ea1i s\u1eafp c\u00f3 th\u00eam con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo c\u1ee7a Cam B\u1ed1t ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng g\u00e2y m\u1ed1i quan t\u00e2m cho nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Nam, m\u00e0 n\u1ea1n nh\u00e2n tr\u1ef1c ti\u1ebfp kh\u00f4ng ai kh\u00e1c h\u01a1n l\u00e0 20 tri\u1ec7u c\u01b0 d\u00e2n ngh\u00e8o kh\u1ed5 n\u01a1i \u0110BSCL b\u1ea5y l\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n c\u00f3 ti\u1ebfng n\u00f3i. N\u1ebfu ch\u1ec9 v\u1ec1 k\u00edch th\u01b0\u1edbc v\u1edbi chi\u1ec1u d\u00e0i, b\u1ec1 r\u1ed9ng v\u00e0 \u0111\u1ed9 s\u00e2u th\u00ec con k\u00eanh V\u0129nh T\u1ebf nh\u1ecf h\u01a1n con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo r\u1ea5t nhi\u1ec1u, c\u00f2n v\u1ec1 c\u1ea5u tr\u00fac cho t\u1edbi ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c v\u1eadn h\u00e0nh t\u1ef1 \u0111\u1ed9ng h\u00f3a th\u00ec \u0111\u00e2y s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ee7y l\u1ed9 kh\u00f4ng nh\u1eefng r\u1ea5t l\u1edbn m\u00e0 c\u00f2n r\u1ea5t hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>TINH TH\u1ea6N S\u00d4NG MEKONG M\u1ed8T M\u1eaaU S\u1ed0 CHUNG<\/strong><\/p>\n<p>Ti\u1ebfp sau b\u1ea3n Th\u00f4ng B\u00e1o c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t g\u1eedi \u1ee6y H\u1ed9i S\u00f4ng Mekong k\u00fd ng\u00e0y 8\/8\/2023, trong h\u01a1n hai th\u00e1ng qua, l\u00e0 m\u1ed9t cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn s\u00f4i n\u1ed5i tr\u00ean kh\u1eafp c\u00e1c di\u1ec5n \u0111\u00e0n trong n\u01b0\u1edbc v\u00e0 h\u1ea3i ngo\u1ea1i, k\u1ec3 c\u1ea3 s\u1ef1 gi\u1eadn d\u1eef tr\u01b0\u1edbc t\u00ecnh c\u1ea3nh r\u1ea5t b\u1ecb \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam nh\u01b0 hi\u1ec7n nay.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>N\u1ebfu n\u00f3i S\u00f4ng Mekong l\u00e0 s\u1ee3i ch\u1ec9 \u0111\u1ecf n\u1ed1i k\u1ebft c\u00e1c qu\u1ed1c gia trong l\u01b0u v\u1ef1c nh\u01b0ng th\u1ef1c t\u1ebf th\u00ec ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i<\/strong>. Mekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n, v\u1edbi m\u1ed9t \u1ee6y Ban S\u00f4ng Mekong Vi\u1ec7t Nam v\u00f4 hi\u1ec7u v\u00e0 b\u1ea5t l\u1ef1c, h\u01a1n bao gi\u1edd h\u1ebft \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u00fac Vi\u1ec7t Nam ph\u1ea3i c\u00f3 ngay m\u1ed9t\u00a0<strong>To\u00e1n \u0110\u1eb7c Nhi\u1ec7m \/ Task Force S\u00f4ng Mekong<\/strong>\u00a0\u2013 \u0111i\u1ec1u l\u1ebd ra ph\u1ea3i l\u00e0m t\u1eeb l\u00e2u, nh\u1eb1m \u0111\u1ec1 ra \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c l\u00e2u d\u00e0i c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi m\u1ecdi t\u00ecnh hu\u1ed1ng.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean v\u1ec1 ph\u00eda ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t,\u00a0<strong>h\u00e3y qu\u00ean \u0111i th\u1ee9 V\u0103n h\u00f3a Chi\u1ebfn tranh [Culture of War], m\u1ed9t cu\u1ed9c \u201cchi\u1ebfn tranh v\u00ec n\u01b0\u1edbc\u201d, v\u00e0 ngay t\u1eeb b\u00e2y gi\u1edd, t\u1eeb gi\u1edbi l\u00e3nh \u0111\u1ea1o cho t\u1edbi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n c\u1ea7n h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1eb1ng m\u1ed9t \u0111\u1ea7u \u00f3c t\u1ec9nh t\u00e1o, thay v\u00ec nhi\u1ec1u gi\u1eadn d\u1eef nh\u01b0 hi\u1ec7n nay.<\/strong>\u00a0V\u1ecb th\u1ebf Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 Cam B\u1ed1t n\u0103m 2023 \u0111\u00e3 kh\u00e1c xa v\u1edbi 40 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc. Vi\u1ec7t Nam kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u00e0nh x\u1eed nh\u01b0 m\u1ed9t \u201cTi\u1ec3u B\u00e1\u201d \u2013 ch\u1eef c\u1ee7a B\u1eafc Kinh g\u00e1n cho Vi\u1ec7t Nam.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>V\u1edbi D\u1ef1 \u00e1n K\u00eanh Funan Techo 2024-2028, ho\u00e0n to\u00e0n n\u1eb1m trong l\u00e3nh th\u1ed5 Cam B\u1ed1t, c\u1ed9ng th\u00eam v\u1edbi quy\u1ebft t\u00e2m c\u1ee7a v\u1ecb vua th\u1eddi hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i l\u00e0<strong>\u00a0Samdech Techo Hun Sen<\/strong>, v\u1edbi h\u1eadu thu\u1eabn to\u00e0n di\u1ec7n c\u1ee7a B\u1eafc Kinh n\u1eb1m trong\u00a0<strong>Chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c M\u1ed9t V\u00e0nh \u0110ai M\u1ed9t Con \u0110\u01b0\u1eddng<\/strong>, Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t th\u1ebf \u0111\u1ed1i tr\u1ecdng \u0111\u1ec3 ng\u0103n c\u1ea3n, hay c\u1ea5m \u0111o\u00e1n Cam B\u1ed1t th\u1ef1c hi\u1ec7n d\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y. N\u00f3i v\u1eady, kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 Vi\u1ec7t Nam ho\u00e0n to\u00e0n b\u00f3 tay m\u00e0 th\u1ef1c ra c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u vi\u1ec7c ph\u1ea3i l\u00e0m \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 ngay v\u1edbi D\u1ef1 \u00c1n Funan Techo v\u00e0 gi\u1edbi h\u1ea1n m\u1ee9c \u0111\u1ed9 t\u1ed5n th\u1ea5t.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1_ L\u1eadp ngay m\u1ed9t To\u00e1n \u0110\u1eb7c Nhi\u1ec7m \u201cFunan Techo\u201d c\u00f3 quy\u1ec1n h\u1ea1n m\u00e0 tr\u1ee5 s\u1edf \u0111\u1ea7u n\u00e3o l\u00e0 Khoa T\u00e0i Nguy\u00ean M\u00f4i Tr\u01b0\u1eddng c\u1ee7a \u0110\u1ea1i H\u1ecdc C\u1ea7n Th\u01a1, v\u1edbi \u1ee6y Ban S\u00f4ng Mekong ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e0nh vi\u00ean trong \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>2_ T\u00f2a \u0110\u1ea1i S\u1ee9 v\u00e0 L\u00e3nh S\u1ef1 Vi\u1ec7t Nam \u1edf Nam Vang ph\u1ea3i c\u00f3 ngay c\u00e1c \u201ct\u00f9y vi\u00ean m\u00f4i sinh\u201d \u2013 nh\u01b0 m\u1ed9t d\u1ea1ng t\u00ecnh b\u00e1o m\u00f4i sinh, tr\u1ef1c ti\u1ebfp theo d\u00f5i t\u1ea1i th\u1ef1c \u0111\u1ecba t\u1eebng b\u01b0\u1edbc di\u1ec5n ti\u1ebfn c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n n\u00e0y.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>3_ M\u1ed9t kho\u1ea3n \u0111\u1ea7u t\u01b0 x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 thu\u00ea to\u00e1n chuy\u00ean gia qu\u1ed1c t\u1ebf th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t cu\u1ed9c kh\u1ea3o s\u00e1t \u0111\u00e1nh gi\u00e1 m\u1ed9t c\u00e1ch khoa h\u1ecdc v\u00e0 kh\u00e1ch quan v\u1edbi c\u1ea3 m\u1ed9t m\u00f4 h\u00ecnh th\u1ee7y h\u1ecdc \/ Hydraulic Modeling l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu.<\/p>\n<p>KS Th\u1ee7y H\u1ecdc \u0110\u1ed7 V\u0103n T\u00f9ng, Canada c\u00f3 3 g\u00f3p \u00fd th\u00eam v\u1ec1 ph\u1ea7n 3:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>a_ N\u1ebfu ch\u01b0a c\u00f3 m\u1ed9t m\u00f4 h\u00ecnh th\u1ee7y h\u1ecdc m\u1edbi, Vi\u1ec7t Nam \u2013 Cam B\u1ed1t c\u00f3 th\u1ec3 \u1ee9ng d\u1ee5ng m\u00f4 h\u00ecnh MIKE 11 \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a d\u1ef1 \u00e1n k\u00eanh \u0111\u00e0o Ph\u00f9 Nam Techo, v\u1edbi \u01b0u \u0111i\u1ec3m l\u00e0 n\u00f3 \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1eb5n, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i ph\u1ed5 bi\u1ebfn trong \u1ee6y H\u1ed9i S\u00f4ng Mekong MRC, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 quen s\u1eed d\u1ee5ng n\u00ean d\u1ec5 trao \u0111\u1ed5i th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1edbi nhau h\u01a1n.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>b_ Quan tr\u1ecdng h\u01a1n n\u1eefa l\u00e0 c\u1ea7n c\u00f3 m\u1ed9t quy ch\u1ebf r\u00f5 r\u00e0ng gi\u1eefa Cam B\u1ed1t v\u00e0 Vi\u1ec7t Nam v\u1ec1 vi\u1ec7c chia s\u1ebb s\u1ed1 li\u1ec7u, nh\u1ea5t l\u00e0 v\u1ec1 l\u01b0u l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Mekong v\u00e0 Bassac ch\u1ea3y v\u00e0o con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo. Nh\u1eefng s\u1ed1 li\u1ec7u n\u00e0y s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean trong m\u00f4 h\u00ecnh MIKE 11 \u0111\u1ec3 (i) \u0111\u00e1nh gi\u00e1 \u0111\u1ed9 tin c\u1eady c\u1ee7a s\u1ed1 li\u1ec7u, v\u00e0 (ii) t\u00ednh to\u00e1n \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng v\u00e0 thi\u1ec7t h\u1ea1i \u1edf \u0110BSCL.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>c_ Cam B\u1ed1t v\u00e0 Vi\u1ec7t Nam n\u00ean c\u00f3 m\u1ed9t t\u1ea7m nh\u00ecn xa h\u01a1n, nh\u1eafm t\u1edbi m\u1ee5c ti\u00eau c\u00f3 m\u1ed9t th\u1ecfa \u01b0\u1edbc v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u00ednh to\u00e1n v\u00e0 \u0111\u1ec1n b\u00f9 ra sao n\u1ebfu nh\u01b0 ph\u00eda Cam B\u1ed1t l\u1ea5y qu\u00e1 nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc g\u00e2y thi\u1ec7t h\u1ea1i kinh t\u1ebf v\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng n\u01a1i \u0110BSCL. N\u1ebfu tho\u1ea3 \u01b0\u1edbc n\u00e0y th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00ec n\u00f3 s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t h\u01b0\u1edbng \u0111i t\u1ed1t c\u00f3 th\u1ec3 \u00e1p d\u1ee5ng cho to\u00e0n L\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Lancang Mekong.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>4_ \u1ede m\u1ed9t m\u1ee9c cao h\u01a1n n\u1eefa, gi\u1eefa hai ch\u00ednh ph\u1ee7,\u00a0<strong>Vi\u1ec7t Nam ph\u1ea3i t\u1eadn d\u1ee5ng \u201cQuy\u1ec1n L\u1ef1c M\u1ec1m \/ Soft Power\u201d<\/strong>\u00a0qua ng\u1ea3 ch\u00ednh tr\u1ecb ngo\u1ea1i giao b\u1eb1ng s\u1ef1 thuy\u1ebft ph\u1ee5c, v\u00e0 c\u1ea3 ch\u1ee9ng t\u1ecf s\u1ef1 th\u00e0nh t\u00e2m h\u1ee3p t\u00e1c nh\u1eafm t\u1edbi nh\u1eefng ph\u00fac l\u1ee3i cho c\u1ea3 hai b\u00ean, c\u00f9ng v\u1edbi m\u1ed9t n\u1ed7 l\u1ef1c\u00a0<em>\u201cgi\u1ea3i m\u1ed9t l\u1eddi nguy\u1ec1n\u201d<\/em>\u00a0x\u00f3a d\u1ea7n m\u1ed1i th\u00f9 h\u1eadn c\u00f3 t\u00ednh c\u00e1ch l\u1ecbch s\u1eed gi\u1eefa hai d\u00e2n Vi\u1ec7t \u2013 Khmer trong qu\u00e1 kh\u1ee9.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>V\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 c\u00f3 h\u00f4 ho\u00e1n nh\u1eefng kh\u1ea9u hi\u1ec7u k\u00edch \u0111\u1ed9ng th\u00eam s\u1ef1 h\u1eadn th\u00f9 nh\u01b0\u00a0<em>\u201cHun Sen k\u1ebb ph\u1ea3n b\u1ed9i\u201d \u2013\u00a0<\/em>ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1eebng t\u1ed1t nghi\u1ec7p tr\u01b0\u1eddng \u0110\u1ea3ng H\u1ed3 Ch\u00ed Minh, hay bi \u0111\u00e1t h\u01a1n l\u00e0 l\u1eddi than v\u00e3n\u00a0<em>\u201cK\u00eanh \u0111\u00e0o Ph\u00f9 Nam l\u00e0 chi\u1ebfc \u0111inh cu\u1ed1i c\u00f9ng \u0111\u00f3ng v\u00e0o quan t\u00e0i \u0110BSCL\u201d.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 ch\u1ea5t x\u00e1m \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3, nh\u1eb1m gi\u1edbi h\u1ea1n m\u1ee9c t\u00e1c \u0111\u1ed9ng thi\u1ec7t h\u1ea1i c\u1ee7a con k\u00eanh chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c n\u00e0y. N\u1ebfu v\u00f4 t\u00ecnh g\u00e2y th\u00eam th\u00f9 h\u1eadn v\u00e0 chia r\u1ebd gi\u1eefa hai n\u01b0\u1edbc Cam B\u1ed1t v\u00e0 Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 tr\u00fang\u00a0<strong>s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c \u201cchia \u0111\u1ec3 tr\u1ecb\u201d c\u1ee7a Trung c\u1ed9ng<\/strong>.<\/p>\n<p>T\u01b0\u01a1ng lai Vi\u1ec7t Nam kh\u00f4ng c\u1ea7n th\u00eam m\u1ed9t cu\u1ed9c chi\u1ebfn tranh v\u00f9ng, m\u00e0 \u0111ang c\u1ea7n t\u1edbi m\u1ed9t gi\u1edbi l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u00f3 tr\u00ed tu\u1ec7, c\u00f3 m\u1ed9t t\u1ea7m nh\u00ecn l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u1ec3 kh\u00f4ng \u0111\u1ea9y c\u1ea3 d\u00e2n t\u1ed9c v\u00e0o m\u1ed9t ch\u1eb7ng \u0111\u01b0\u1eddng t\u1ee9 di\u1ec7n th\u1ecd \u0111\u1ecbch bi \u0111\u00e1t nh\u01b0 hi\u1ec7n nay.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>Ng\u00f4 Th\u1ebf Vinh<\/em><\/strong><\/p>\n<p><em>G\u1eedi 20 tri\u1ec7u c\u01b0 d\u00e2n \u0110BSCL<\/em><\/p>\n<p><em>G\u1eedi Nh\u00f3m B\u1ea1n C\u1eedu Long<\/em><\/p>\n<p><em>(16.10.2023)<\/em><\/p>\n<p><em>__________<\/em><\/p>\n<p><strong>THAM KH\u1ea2O<\/strong><\/p>\n<p><em>1\/ Notification of The Inland Waterway Project \u201cFunan Techo<\/em>\u00a0<em>Canal\u201d. Kingdom of Cambodia. Cambodia National Mekong Committee. Date of Submission 08 Aug 2023<\/em><\/p>\n<p><em>2\/ Funan Techo Canal \u2013 Opening Cambodia to the World<\/em><\/p>\n<p><em>KhmerTimes, May 31, 2023\u00a0<\/em><a href=\"https:\/\/www.khmertimeskh.com\/501298529\/funan-techo-canal-opening-cambodia-up-to-the-world\/\"><em>https:\/\/www.khmertimeskh.com\/501298529\/funan-techo-canal-opening-cambodia-up-to-the-world\/<\/em><\/a><\/p>\n<p><em>3\/ Funan Techo Canal Approved to Link Bassac and Kep. <\/em><em>B2B Cambodia 23\/05\/23\u00a0<\/em><a href=\"https:\/\/www.b2b-cambodia.com\/news\/funan-techo-canal-approved-to-link-bassac-and-kep\/\"><em>https:\/\/www.b2b-cambodia.com\/news\/funan-techo-canal-approved-to-link-bassac-and-kep\/<\/em><\/a><\/p>\n<p><em>4\/ Study on Bassac River-Kep sea waterway link finished. Hom Phanet, Phnom Penh Post 24\/04\/2022.<\/em><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.phnompenhpost.com\/business\/study-bassac-river-kep-sea-waterway-link-finished\"><em>https:\/\/www.phnompenhpost.com\/business\/study-bassac-river-kep-sea-waterway-link-finished<\/em><\/a><\/p>\n<p><em>5\/ \u0110\u1ea1i V\u1eadn H\u00e0 Ph\u00f9 Nam c\u1ee7a Cam B\u1ed1t, tr\u01b0\u1edbc \u00e2m m\u01b0u th\u00e2m \u0111\u1ed9c c\u1ee7a B\u1eafc Kinh. Ph\u1ea1m Phan Long, P.E. Viet Ecology Foundation, October 09, 2023<\/em><\/p>\n<p><em>6\/ C\u1eedu Long C\u1ea1n D\u00f2ng, Bi\u1ec3n \u0110\u00f4ng D\u1eady S\u00f3ng. Ng\u00f4 Th\u1ebf Vinh, Nh\u00e0 xu\u1ea5t b\u1ea3n V\u0103n Ngh\u1ec7, California 2000.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; admin_label=&#8221;section&#8221; _builder_version=&#8221;3.0.47&#8243;][et_pb_row admin_label=&#8221;row&#8221; _builder_version=&#8221;3.0.48&#8243; background_size=&#8221;initial&#8221; background_position=&#8221;top_left&#8221; background_repeat=&#8221;repeat&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.0.47&#8243; parallax=&#8221;off&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221;][et_pb_text admin_label=&#8221;Text&#8221; _builder_version=&#8221;3.6&#8243; background_size=&#8221;initial&#8221; background_position=&#8221;top_left&#8221; background_repeat=&#8221;repeat&#8221;] \u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026\u00a0 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":62332,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"nf_dc_page":"","om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[27,321,1195,323],"tags":[671,2429,1897,2430,2431],"class_list":["post-62330","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-binh-luan","category-doi-song","category-kinh-te","category-thuc-dung","tag-cam-bot","tag-funan-techo","tag-mekong-2","tag-ngo-the-vinh","tag-phu-nam"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t<!-- All in One SEO 5.0.4 - aioseo.com -->\n\t<meta name=\"description\" content=\"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung\" \/>\n\t<meta name=\"robots\" content=\"max-image-preview:large\" \/>\n\t<meta name=\"author\" content=\"Le Quang\"\/>\n\t<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330\" \/>\n\t\t<meta name=\"generator\" content=\"All in One SEO (AIOSEO) 5.0.4\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:locale\" content=\"de_DE\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:site_name\" content=\"VIET-EUROPE - C\u1ed9ng \u0110\u1ed3ng Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n Ch\u00ednh Tr\u1ecb - \u00c2u Ch\u00e2u\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:title\" content=\"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:description\" content=\"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-10-16T15:19:27+00:00\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-10-16T15:25:53+00:00\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:title\" content=\"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:description\" content=\"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung\" \/>\n\t\t<script type=\"application\/ld+json\" class=\"aioseo-schema\">\n\t\t\t{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"BlogPosting\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#blogposting\",\"name\":\"T\\u1eeb \\u0111\\u1ebf ch\\u1ebf Ph\\u00f9 Nam \\u2013 Khmer t\\u1edbi con k\\u00eanh l\\u1ecbch s\\u1eed Funan Techo c\\u1ee7a v\\u01b0\\u01a1ng qu\\u1ed1c Cam B\\u1ed1t - VIET-EUROPE\",\"headline\":\"T\\u1eeb \\u0111\\u1ebf ch\\u1ebf Ph\\u00f9 Nam \\u2013 Khmer t\\u1edbi con k\\u00eanh l\\u1ecbch s\\u1eed Funan Techo c\\u1ee7a v\\u01b0\\u01a1ng qu\\u1ed1c Cam B\\u1ed1t\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?author=2#author\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#organization\"},\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/viet-europe.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/10\\\/0442.jpg?fit=300%2C165&ssl=1\",\"width\":300,\"height\":165},\"datePublished\":\"2023-10-16T17:19:27+00:00\",\"dateModified\":\"2023-10-16T15:25:53+00:00\",\"inLanguage\":\"de-DE\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#webpage\"},\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#webpage\"},\"articleSection\":\"B\\u00ecnh lu\\u1eadn, \\u0110\\u1eddi s\\u1ed1ng, Kinh T\\u1ebf, Th\\u1ef1c d\\u1ee5ng, Cam B\\u1ed1t, Funan Techo, Mekong, Ng\\u00f4 Th\\u1ebf Vinh, Ph\\u00f9 Nam\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#breadcrumblist\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#listItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?cat=27#listItem\",\"name\":\"B\\u00ecnh lu\\u1eadn\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?cat=27#listItem\",\"position\":2,\"name\":\"B\\u00ecnh lu\\u1eadn\",\"item\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?cat=27\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#listItem\",\"name\":\"T\\u1eeb \\u0111\\u1ebf ch\\u1ebf Ph\\u00f9 Nam \\u2013 Khmer t\\u1edbi con k\\u00eanh l\\u1ecbch s\\u1eed Funan Techo c\\u1ee7a v\\u01b0\\u01a1ng qu\\u1ed1c Cam B\\u1ed1t\"},\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#listItem\",\"name\":\"Home\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#listItem\",\"position\":3,\"name\":\"T\\u1eeb \\u0111\\u1ebf ch\\u1ebf Ph\\u00f9 Nam \\u2013 Khmer t\\u1edbi con k\\u00eanh l\\u1ecbch s\\u1eed Funan Techo c\\u1ee7a v\\u01b0\\u01a1ng qu\\u1ed1c Cam B\\u1ed1t\",\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?cat=27#listItem\",\"name\":\"B\\u00ecnh lu\\u1eadn\"}}]},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#organization\",\"name\":\"VIET-EUROPE\",\"description\":\"C\\u1ed9ng \\u0110\\u1ed3ng Ng\\u01b0\\u1eddi Vi\\u1ec7t T\\u1ef5 N\\u1ea1n Ch\\u00ednh Tr\\u1ecb - \\u00c2u Ch\\u00e2u\",\"url\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?author=2#author\",\"url\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?author=2\",\"name\":\"Le Quang\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#authorImage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/ecd7ecd413761ef1b85c972b7fbf853965056659af31555829b51db842925f4a?s=96&d=mm&r=g\",\"width\":96,\"height\":96,\"caption\":\"Le Quang\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#webpage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330\",\"name\":\"T\\u1eeb \\u0111\\u1ebf ch\\u1ebf Ph\\u00f9 Nam \\u2013 Khmer t\\u1edbi con k\\u00eanh l\\u1ecbch s\\u1eed Funan Techo c\\u1ee7a v\\u01b0\\u01a1ng qu\\u1ed1c Cam B\\u1ed1t - VIET-EUROPE\",\"description\":\"\\u201eMekong \\u0111ang tr\\u1edf th\\u00e0nh m\\u1ed9t con s\\u00f4ng chia r\\u1ebd do nh\\u1eefng tranh ch\\u1ea5p quy\\u1ec1n l\\u1ee3i ri\\u00eang t\\u01b0 c\\u1ee7a m\\u1ed7i qu\\u1ed1c gia trong v\\u00f9ng. Vi\\u1ec7t Nam l\\u00e0 m\\u1ed9t qu\\u1ed1c gia cu\\u1ed1i ngu\\u1ed3n,\\u2026 Th\\u00e1ch th\\u1ee9c c\\u1ee7a con k\\u00eanh Ph\\u00f9 Nam Techo l\\u00e0 c\\u00f3 th\\u1eadt cho Vi\\u1ec7t Nam, v\\u00e0 m\\u1ecdi ng\\u01b0\\u1eddi d\\u00e2n Vi\\u1ec7t c\\u1ea7n tr\\u1ea7m t\\u0129nh, t\\u1eadp trung\",\"inLanguage\":\"de-DE\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#website\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#breadcrumblist\"},\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?author=2#author\"},\"creator\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?author=2#author\"},\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/viet-europe.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/10\\\/0442.jpg?fit=300%2C165&ssl=1\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330\\\/#mainImage\",\"width\":300,\"height\":165},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/?p=62330#mainImage\"},\"datePublished\":\"2023-10-16T17:19:27+00:00\",\"dateModified\":\"2023-10-16T15:25:53+00:00\"},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/\",\"name\":\"VIET-EUROPE\",\"description\":\"C\\u1ed9ng \\u0110\\u1ed3ng Ng\\u01b0\\u1eddi Vi\\u1ec7t T\\u1ef5 N\\u1ea1n Ch\\u00ednh Tr\\u1ecb - \\u00c2u Ch\\u00e2u\",\"inLanguage\":\"de-DE\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/viet-europe.org\\\/#organization\"}}]}\n\t\t<\/script>\n\t\t<!-- All in One SEO -->\n\n","aioseo_head_json":{"title":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE","description":"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung","canonical_url":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330","robots":"max-image-preview:large","keywords":"","webmasterTools":{"miscellaneous":""},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"BlogPosting","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#blogposting","name":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE","headline":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t","author":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?author=2#author"},"publisher":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#organization"},"image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/i0.wp.com\/viet-europe.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0442.jpg?fit=300%2C165&ssl=1","width":300,"height":165},"datePublished":"2023-10-16T17:19:27+00:00","dateModified":"2023-10-16T15:25:53+00:00","inLanguage":"de-DE","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#webpage"},"isPartOf":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#webpage"},"articleSection":"B\u00ecnh lu\u1eadn, \u0110\u1eddi s\u1ed1ng, Kinh T\u1ebf, Th\u1ef1c d\u1ee5ng, Cam B\u1ed1t, Funan Techo, Mekong, Ng\u00f4 Th\u1ebf Vinh, Ph\u00f9 Nam"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#breadcrumblist","itemListElement":[{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#listItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/viet-europe.org\/","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?cat=27#listItem","name":"B\u00ecnh lu\u1eadn"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?cat=27#listItem","position":2,"name":"B\u00ecnh lu\u1eadn","item":"https:\/\/viet-europe.org\/?cat=27","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#listItem","name":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t"},"previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#listItem","name":"Home"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#listItem","position":3,"name":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t","previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?cat=27#listItem","name":"B\u00ecnh lu\u1eadn"}}]},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#organization","name":"VIET-EUROPE","description":"C\u1ed9ng \u0110\u1ed3ng Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n Ch\u00ednh Tr\u1ecb - \u00c2u Ch\u00e2u","url":"https:\/\/viet-europe.org\/"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?author=2#author","url":"https:\/\/viet-europe.org\/?author=2","name":"Le Quang","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#authorImage","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ecd7ecd413761ef1b85c972b7fbf853965056659af31555829b51db842925f4a?s=96&d=mm&r=g","width":96,"height":96,"caption":"Le Quang"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#webpage","url":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330","name":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE","description":"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung","inLanguage":"de-DE","isPartOf":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#website"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#breadcrumblist"},"author":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?author=2#author"},"creator":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?author=2#author"},"image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/i0.wp.com\/viet-europe.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0442.jpg?fit=300%2C165&ssl=1","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330\/#mainImage","width":300,"height":165},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330#mainImage"},"datePublished":"2023-10-16T17:19:27+00:00","dateModified":"2023-10-16T15:25:53+00:00"},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#website","url":"https:\/\/viet-europe.org\/","name":"VIET-EUROPE","description":"C\u1ed9ng \u0110\u1ed3ng Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n Ch\u00ednh Tr\u1ecb - \u00c2u Ch\u00e2u","inLanguage":"de-DE","publisher":{"@id":"https:\/\/viet-europe.org\/#organization"}}]},"og:locale":"de_DE","og:site_name":"VIET-EUROPE - C\u1ed9ng \u0110\u1ed3ng Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n Ch\u00ednh Tr\u1ecb - \u00c2u Ch\u00e2u","og:type":"article","og:title":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE","og:description":"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung","og:url":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330","article:published_time":"2023-10-16T15:19:27+00:00","article:modified_time":"2023-10-16T15:25:53+00:00","twitter:card":"summary","twitter:title":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t - VIET-EUROPE","twitter:description":"\u201eMekong \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t con s\u00f4ng chia r\u1ebd do nh\u1eefng tranh ch\u1ea5p quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang t\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia cu\u1ed1i ngu\u1ed3n,\u2026 Th\u00e1ch th\u1ee9c c\u1ee7a con k\u00eanh Ph\u00f9 Nam Techo l\u00e0 c\u00f3 th\u1eadt cho Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t c\u1ea7n tr\u1ea7m t\u0129nh, t\u1eadp trung"},"aioseo_meta_data":{"post_id":"62330","title":null,"description":null,"keywords":[],"keyphrases":{"focus":{"keyphrase":"","score":0,"analysis":{"keyphraseInTitle":{"score":0,"maxScore":9,"error":1}}},"additional":[]},"primary_term":null,"canonical_url":null,"og_title":null,"og_description":null,"og_object_type":"default","og_image_type":"default","og_image_url":null,"og_image_width":null,"og_image_height":null,"og_image_custom_url":null,"og_image_custom_fields":null,"og_video":"","og_custom_url":null,"og_article_section":null,"og_article_tags":[],"twitter_use_og":false,"twitter_card":"default","twitter_image_type":"default","twitter_image_url":null,"twitter_image_custom_url":null,"twitter_image_custom_fields":null,"twitter_title":null,"twitter_description":null,"schema":{"blockGraphs":[],"customGraphs":[],"default":{"data":{"Article":[],"Course":[],"Dataset":[],"FAQPage":[],"Movie":[],"Person":[],"Product":[],"ProductReview":[],"Car":[],"Recipe":[],"Service":[],"SoftwareApplication":[],"WebPage":[]},"graphName":"BlogPosting","isEnabled":true},"graphs":[]},"schema_type":"default","schema_type_options":null,"pillar_content":false,"robots_default":true,"robots_noindex":false,"robots_noarchive":false,"robots_nosnippet":false,"robots_nofollow":false,"robots_noimageindex":false,"robots_noodp":false,"robots_notranslate":false,"robots_max_snippet":"-1","robots_max_videopreview":"-1","robots_max_imagepreview":"large","priority":null,"frequency":"default","local_seo":null,"breadcrumb_settings":null,"limit_modified_date":false,"ai":null,"created":"2023-10-16 15:23:59","updated":"2025-06-04 11:52:00","seo_analyzer_scan_date":null,"focus_keyword":null,"additional_keywords":null,"truseo_locale":null},"aioseo_breadcrumb":"<div class=\"aioseo-breadcrumbs\"><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\t<a href=\"https:\/\/viet-europe.org\/\" title=\"Home\">Home<\/a>\n\t\t<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb-separator\">\u00bb<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\t<a href=\"https:\/\/viet-europe.org\/?cat=27\" title=\"B\u00ecnh lu\u1eadn\">B\u00ecnh lu\u1eadn<\/a>\n\t\t<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb-separator\">\u00bb<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\tT\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t\n\t\t<\/span><\/div>","aioseo_breadcrumb_json":[{"label":"Home","link":"https:\/\/viet-europe.org\/"},{"label":"B\u00ecnh lu\u1eadn","link":"https:\/\/viet-europe.org\/?cat=27"},{"label":"T\u1eeb \u0111\u1ebf ch\u1ebf Ph\u00f9 Nam \u2013 Khmer t\u1edbi con k\u00eanh l\u1ecbch s\u1eed Funan Techo c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Cam B\u1ed1t","link":"https:\/\/viet-europe.org\/?p=62330"}],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/viet-europe.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/0442.jpg?fit=300%2C165&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/62330","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=62330"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/62330\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":62333,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/62330\/revisions\/62333"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/62332"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=62330"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=62330"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/viet-europe.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=62330"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}