Sửa Luật Đất đai: Tăng mạnh quyền Nhà nước, từ bỏ giá thị trường, quyền lợi người dân ở đâu?

Hồi tháng 9/2026, lực lượng công an đã phải hộ tống những người dân vác bao tải tiền đền bù đất đai về nhà hoặc ra ngân hàng.

Nhưng ở một số nơi khác, công an đã hộ tống lực lượng cưỡng chế đối phó với người dân trong việc giải tỏa mặt bằng để giao cho các nhà đầu tư dự án.

Những hình ảnh tương phản này phản ánh một thực tế về mối quan hệ giữa chính quyền với người dân, trong đó những bất cập về thu hồi, đền bù và tái định cư là tâm điểm của các tranh chấp, khiếu kiện kéo dài, điều mà các luật về đất đai từ trước đến nay vẫn chưa thể giải quyết.

Vào hôm 22/10, Chính phủ đã chính thức trình Quốc hội dự thảo Luật Đất đai sửa đổi, nhằm “khơi thông và huy động tối đa các nguồn lực” để giúp tăng trưởng kinh tế, đồng thời giải quyết được hàng loạt trục trặc của luật năm 2024.

Các đại biểu Quốc hội cho rằng việc sửa đổi Luật Đất đai một mặt phải tháo gỡ được những “điểm nghẽn”, mặt khác việc phát triển phải nâng cao chất lượng sống của người dân.

Quan điểm này trước đó cũng đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đưa ra hồi tháng 7 tại Hội nghị Trung ương 3: “Thu hồi đất phải gắn với quá trình chuẩn bị tái định cư và phục hồi sinh kế.”

Nghị quyết 21 của Trung ương Đảng, văn bản định hướng cho việc sửa đổi Luật Đất đai lần này, cũng đã thể hiện: chuyển từ tư duy “bồi thường tài sản bị thu hồi” sang “tái thiết cuộc sống cho người dân khi Nhà nước thu hồi đất”.

Dự luật do Chính phủ trình đã có hàng loạt sự thay đổi so với Luật Đất đai 2024, trong đó nổi bật là giá đất sẽ do Nhà nước quyết định, đảo ngược chính sách giá đất theo thị trường được quy định trong Luật Đất đai 2024.

Đất đai tại Việt Nam, theo luật định, thuộc sở hữu toàn dân, nhà nước đại diện chủ sở hữu, và nhà nước quản lý, và dự luật lần này trao cho Nhà nước thêm quyền thu hồi không chỉ trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh mà còn kinh tế, xã hội.

Điều đó có nghĩa là Nhà nước làm chủ cuộc chơi trong việc lập quy hoạch, ra quyết định thu hồi, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.

Trao thêm quyền thu hồi cho Nhà nước

Một trong những nội dung sửa đổi lần này là trao quyền thu hồi đất cho chính quyền ở hạng mục “đầu tư công khẩn cấp”.

Ở những dự án này, được định nghĩa là “nhằm kịp thời phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, thực hiện nhiệm vụ cấp bách để bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, nhiệm vụ chính trị của quốc gia”, Nhà nước có quyền thu hồi đất trước khi phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Tăng trưởng hai con số của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030 một phần dựa vào các dự án đầu tư công.

Trong 5 năm, từ 2026-2030, Quốc hội giao cho Chính phủ mức đầu tư công 8,22 triệu tỷ đồng, tương đương 315 tỷ USD.

Các dự án đang được khẩn trương triển khai và Chính phủ của ông Lê Minh Hưng đang thúc giục các bộ ngành và địa phương phải giải ngân toàn bộ số tiền 1.022.607 (tương đương 40 tỷ USD) ngay trong năm nay.

Sự quan trọng của đầu tư công trong tăng trưởng sẽ dẫn đến nhu cầu về giải phóng mặt bằng – điều mà các nhà hoạch định chính sách về Luật Đất đai nhấn mạnh về việc sớm cần mặt bằng để thúc đẩy dự án.

Điều đó có nghĩa là Nhà nước sẽ đẩy mạnh việc thu hồi đất để giao cho các chủ đầu tư.

Nguồn hình ảnh,Bloomberg via Getty Images, Cảnh sát cơ động bảo vệ khu vực giải phóng mặt bằng phục vụ cho việc xây dựng khu tổ hợp nghỉ dưỡng mang tên ông Trump tại Hưng Yên (ảnh chụp tháng 6/2026)

Tăng quyền thu hồi đất của Nhà nước

Khi thông qua Luật Đất đai năm 2024, Quốc hội quy định có 32 trường hợp Nhà nước được thu hồi đất trong lĩnh vực phát triển kinh tế-xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng.

Ở lần sửa đổi năm 2026, có thêm ba trường hợp khác nhà nước có quyền được thu hồi.

Hai trong số đó là các dự án đầu tư công khẩn cấp; các dự án trong khu thương mại tự do, trung tâm tài chính.

Trong khi đó, dự án làm cơ sở cai nghiện ma túy, vốn đã được chuyển giao cho Bộ Công an từ tháng 3/2025, được bổ sung vào mục thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh.

Trên thực tế, ba trường hợp này vào cuối năm 2025 đã được Quốc hội khóa 15 bổ sung bằng một nghị quyết nhằm tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong việc thực thi Luật Đất đai và việc được đưa vào luật lần này là nhằm thể chế hóa.

Đáng chú ý, cơ quan soạn thảo còn đề xuất Nhà nước sẽ thu hồi phần còn lại để giao cho nhà đầu tư khi có được tỉ lệ đồng thuận 75%.

Thực chất, điều này cũng là luật hóa nghị quyết về tháo gỡ đất đai mà Quốc hội đã ban hành từ cuối năm 2025.

Việc đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng và chỉnh trang đô thị đòi hỏi nhu cầu vốn rất lớn, và Nhà nước đang tìm các phương thức kêu gọi tư nhân tham gia theo dự án đối tác công tư.

Phương thức đổi đất lấy hạ tầng (dự án BT), tức là nhà đầu tư bỏ tiền ra xây hạ tầng và nhà nước thanh toán bằng quỹ đất, trong thời gian qua đang được ưa chuộng.

Điều này đòi hỏi phải thêm rất nhiều “đất sạch”, vừa để giao cho nhà đầu tư, vừa để trả cho nhà đầu tư.

Khi các nhà đầu tư doanh nghiệp muốn có “đất sạch”, chính quyền dường như có thể hỗ trợ tốt hơn với việc thu hồi đất, giải phóng mặt bằng.

Chính sách này đã gây nên các lo ngại về chuyện chính quyền sẽ áp dụng các biện pháp cưỡng chế mạnh hơn khi các hộ dân không đồng ý về mức giá bồi thường hay tái định cư.

Đã có những cuộc đụng độ giữa lực lượng cưỡng chế của chính quyền và người dân dẫn đến đổ máu như các dự án ở Đồng Tâm ở Hà Nội, hay Thủ Thiêm ở TP HCM.

Đáng chú ý, trong dự luật lần này, các nhà hoạch định chính sách của Việt Nam dường như đã nhìn thấy chuyện nếu để nhà đầu tư thỏa thuận theo giá thị trường với người dân thì sẽ rất khó có thể có được “đất sạch”, đặc biệt là các dự án lớn như Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng.

Do vậy, một mặt giá đất do Nhà nước quyết định, và một khi có được tỷ lệ đồng thuận 75%, Nhà nước sẽ giúp thu hồi 15% diện tích còn lại để giao cho nhà đầu tư.

Nguồn hình ảnh,AFP via Getty Images, Tranh chấp đất đai giữa người dân và chính quyền từng dẫn đến xung đột đổ máu, như trường hợp tại xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức (cũ), thành phố Hà Nội (ảnh chụp năm 2017)

Điều đó sẽ khiến cho nhiều người dân cảm thấy thiệt thòi, thể hiện qua việc nhiều hộ dân căng băng rôn phản đối.

Chẳng hạn, dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng ở Hà Nội có quy mô thu hồi đất lên đến 11.000ha.

Dự án do liên danh Thaco, Hòa Phát và Đại Quang Minh bỏ ra 737.000 tỷ đồng để đầu tư hạ tầng, và đổi lại Nhà nước sẽ thanh toán bằng quỹ đất.

Rất nhiều người dân trong vùng dự án đang tìm các cách để có thể giữ lại mảnh đất của họ.

Ở những nơi bị giải tỏa thì người dân đang tìm cách để có được mức giá bồi thường, cũng như chính sách tái định cư tốt hơn.

Giá thị trường, giá Nhà nước

Luật Đất đai 2024 xác lập giá bồi thường theo “nguyên tắc thị trường” và việc bố trí tái định cư phải được hoàn thành trước khi có quyết định thu hồi đất.

Đến nay, Nhà nước quay trở lại làm tác nhân giữ vai trò quyết định giá nhằm mục đích không để thị trường thao túng, gây ra điều mà họ gọi là “giá ảo”.

Bảng giá đất trước đây áp dụng 5 năm một lần, nhưng trong thời gian qua đã được điều chỉnh hằng năm, nhằm giảm khoảng chênh lệch giữa giá bồi thường và giá thị trường.

Nhưng điều đó dường như không thu hẹp được mức giá nhà nước quy định và giá thị trường.

Tuy nhiên, trong dự luật sửa đổi, Chính phủ lại đề xuất điều chỉnh bảng giá đất 3 năm một lần.

Khi Nhà nước thu hồi đất, giá bồi thường được áp dụng theo giá khung giá do Nhà nước ban hành.

Trong khi đó, giá đất tái định cư cho người dân lại được tính theo giá thị trường.

Điều đó khiến cho một sự chênh lệch rất lớn giữa hai mức giá, nhất là vào những dịp sốt đất.

Một trong những vụ kiện hành chính mà báo chí ở Việt Nam đưa ra là một hộ gia đình ở Đắk Lắk bị thu hồi đất để làm đường, được bồi thường khoảng 300 triệu đồng nhưng phải mua đất tái định cư giá 1,1 tỷ đồng.

Chính quyền đã áp giá bồi thường vào thời điểm 2016 khi thu hồi, nhưng tính giá tái định cư năm 2023 thời điểm phải bố trí giá tái định cư.

Sự chênh lệch này đã khiến rất nhiều người dân đã chịu thiệt thòi. Một số đã phản kháng.

Trong khi người dân cảm thấy thiệt thòi, thì Nhà nước cũng gặp nhiều khó khăn trong thực thi.

Giới hoạch định chính sách đã đưa ra giải pháp giá đất bồi thường sát với giá thị trường như trong Luật Đất đai 2024.

Nhưng theo Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thì “vừa sửa xong vẫn thấy bất cập”.

Vì sao phương pháp xác định giá đất theo nguyên tắc thị trường lại bị “hắt hủi” chỉ trong một thời gian rất ngắn?

Theo tờ trình của Chính phủ, dù Luật Đất đai 2024 quy định phương pháp xác định giá đất theo nguyên tắc thị trường “nhưng chưa có thị trường đất đai minh bạch, hoàn chỉnh”, thiếu cơ sở dữ liệu phục vụ định giá.

Hơn nữa, thị trường quyền sử dụng đất “chưa minh bạch và chưa phản ánh đúng giá trị thực” vì thế “đồng thời tồn tại bảng giá đất và giá đất cụ thể tạo ra “hai giá đất”.

Thị trường chịu tác động của nhiều yếu tố, bao gồm “đầu cơ, thổi giá”, khiến cho việc áp dụng giá thị trường trở nên khó thực hiện.

Trong khi người dân cảm thấy mình bị thiệt thòi, thì chính quyền các địa phương dường như đang được hưởng lợi từ việc giá đất được đấu giá trên thị trường.

“Nếu giá đất cao quá thì địa phương có thể thu ngân sách cao trong thời điểm nhất định, nhưng hệ lụy đối với phát triển kinh tế xã hội rất lớn. Như vậy không bao giờ chúng ta giải quyết được vấn đề giá nhà đối với những đối tượng ưu tiên như cán bộ, công chức, người lao động, học sinh sinh viên, các lực lượng vũ trang,” Thủ tướng Lê Minh Hưng nói trong buổi thảo luận ở Quốc hội hôm 22/10.

Nguồn hình ảnh,AFP via Getty Images, Người dân tại phường Hồng Hà, Hà Nội treo băng rôi đề nghị chính quyền giữ nguyên khu dân cư hiện hữu (ảnh chụp tháng 6/2026)

Trục đại lộ cảnh quan Sông Hồng

Nhưng trong khi Nhà nước quay trở lại nắm quyền định giá đất nhằm mục đích không để thị trường này bị “thao túng giá” hay hình thành “giá ảo”, thì người dân lại cảm nhận điều này dưới một góc độ khác.

Quốc hội bàn sửa Luật Đất đai trong bối cảnh những chiếc băng rôn nhuộm đỏ nhiều ngôi làng trong khu vực dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng ở Hà Nội gây xôn xao trong thời gian qua.

Các thông tin ban đầu cho thấy chính quyền muốn giải tỏa trắng.

Việc giải tỏa trắng một khu vực lớn, đông dân và cộng đồng đã tồn tại hàng trăm năm đang khiến không chỉ người dân trong dự án mà cả cộng đồng lo lắng.

Ban thường vụ Thành ủy Hà Nội vào đầu tháng 7 đã yêu cầu việc triển khai quy hoạch dự án này cần phải bảo đảm hài hòa lợi ích của Nhà nước, nhà đầu tư và người dân.

Theo đó, phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cũng như và rà soát các di tích lịch sử-văn hóa, làng nghề phải được hoàn thiện và báo cáo trước khi lấy ý kiến cộng đồng.

Khi công bố dự án, chính quyền Hà Nội cho biết họ dự kiến chuẩn bị 79.000 – 85.000 căn hộ định cư bằng đất và căn hộ chung cư cao tầng, nói rằng họ thực hiện theo nguyên tắc “bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ”.

Nhưng người dân trong khu vực bị giải tỏa dường như không cảm thấy họ sẽ có một nơi ở mới tốt hơn.

Theo như những gì chính quyền thông báo, Nhà nước sẽ có một không gian phát triển trên diện tích 11.418ha của 16 xã, phường.

Nhà đầu tư sẽ chi ra khoảng 736.963 tỷ đồng để triển khai dự án. Đổi lại, họ sẽ có được một quỹ đất diện tích hơn 2.655,8ha tại khu đất vừa giải tỏa và một phần ở khu khác.

Trong khi đó, 247.431 người dân trong dự án với khoảng 70.474 hộ dân sẽ được bố trí tái định cư trong diện tích khoảng hơn 1.000ha, với các căn chung cư cao tầng cũng như một số lô đất ở tại các khu như Long Biên, Lĩnh Nam, Bát Tràng, Thư Lâm, Đông Anh.

Người dân bị thu hồi đất, hơn ai hết, là những người cảm nhận sâu sắc nhất khái niệm “lợi ích hài hòa” như thế nào.

Chính vì thế nhiều người trong khu vực dự kiến bị giải tỏa phản đối, mong muốn giữ lại đất đai, làng xã của mình.

Chính quyền Hà Nội vào tháng 9 đã công bố báo cáo về việc điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng tỷ lệ 1/5.000 để thực hiện dự án này, và đưa ra mức bồi thường bằng tiền về đất bằng hai lần so với mức quy định

Đồng thời, chính quyền thủ đô đặt ra nguyên tắc hoàn thành bố trí tái định cư trước khi ban hành quyết định thu hồi đất, trong đó ưu tiên “tái định cư tại chỗ”.

Việc di dời, giải phóng mặt bằng đối với các hộ dân chỉ được thực hiện sau khi nơi ở mới đã được bố trí.

Trong khi bồi thường đất đai đang trở thành một trong những vấn đề dai dẳng nhất của khiếu kiện, thì các nhà soạn thảo lại đưa ra một cách xử lý mới.

Luật Đất đai 2024 xác lập nguyên tắc: việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư “chỉ được thực hiện thu hồi đất sau khi phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được phê duyệt”.

Nhưng cơ quan soạn thảo là Bộ Nông nghiệp và Môi trường nói rằng điều đó, cũng như việc phải hoàn thành tái định cư cho những người cần định cư, là “gây khó khăn cho quá trình thực hiện, làm chậm tiến độ giải phóng mặt bằng để thực hiện các dự án quan trọng quốc gia, dự án đầu tư công khẩn cấp, dự án được đa số người dân đồng thuận”.

Chính vì thế, cơ quan soạn thảo là Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã đề xuất Nhà nước được thu hồi đất trước khi phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được phê duyệt, và trước khi việc bố trí tái định cư được hoàn thành.

Trong Luật mới, Nhà nước sẽ thậm chí có thể thu hồi đất trước khi phê duyệt phương án bồi thường, tái định cư.

BBC (23.10.2026)

 

Bị công an gây áp lực vì các bài viết về Vingroup

Ông Phạm Nhật Vượng – Chủ tịch Vingroup dự một cuộc họp ở Hà Nội hôm 25/4/2024 (minh hoạ) (Reuters/phuong nguyen)

Một người phụ nữ đang tố cáo Tập đoàn Vingroup và công an TP. HCM vì gây áp lực lên gia đình của bà chỉ vì đã nêu lên quan điểm trên mạng xã hội liên quan đến các dự án bất động sản mà tập đoàn này đang triển khai.

Nạn nhân trong vụ việc này tên là C, gần 40 tuổi, đang sống và làm việc ở châu Âu, và có gia đình ở tại TP.HCM.

Trong bài đăng trên mạng xã hội Threads đang gây chú ý dư luận, bà C cho biết bản thân và gia đình bị Vingroup “tấn công” để buộc bà phải “im lặng”.

Bài viết có đoạn: “Công an đã LIÊN TỤC gọi điện, bắt ép GIA ĐÌNH MÌNH, liên tục ĐE DỌA KIỆN CÁO MÌNH, BẮT ÉP GIA ĐÌNH MÌNH KÍ CAM KẾT KHÔNG ĐƯỢC ĐĂNG BÀI VỀ VINGROUP.”

Người này cho biết bản thân trong một tuần qua đã gần như “bị kiệt quệ về thể chất lẫn tinh thần” trước việc Cục An ninh mạng (Bộ Công an) và công an địa phương liên tục gọi điện khủng bố, triệu tập người thân trong gia đình lên trụ sở làm việc.

“Họ gọi lên 2 lần. Mẹ mình có hỏi không đi có được không, nhưng họ vẫn bắt lên”.

Tại trụ sở công an phường, công an đã in ra và đưa cho người thân của nạn nhân xem một số bài viết về các dự án của Vinhomes, công ty con của Vingroup, tại Cần Giờ (TP.HCM) và Làng Vân (TP. Đà Nẵng).

Phía công an đưa ra cáo buộc cho rằng tác giả đã “chửi thề, nói bậy”, và “gây ảnh hưởng xấu đến doanh nghiệp” khi viết rằng dự án Vinhomes Cần Giờ “không xây cũng chìm”.

Nói chuyện với RFA, người này khẳng định rằng các cáo buộc từ phía công an đưa ra là sai sự thật.

“Thứ nhất, mình chưa bao giờ chửi thề và nói tục, nên cáo buộc đó là sai.

Thứ hai, những gì mình chia sẻ là thông tin báo chí, hay chính báo cáo tác động môi do trường họ làm.

Vì vậy, việc chứng minh mình viết sai thì họ nên có báo cáo tác động rõ ràng chứ không phải tấn công gia đình mình, ép buộc mình gỡ bài”, nạn nhân cho biết.

Đáng chú ý, công an còn bắt người thân của nạn nhân ký giấy cam kết nhằm “khuyên nhủ con cái không viết bài về Vingroup, gây ảnh hưởng đến doanh nghiệp nữa”.

Tuy nhiên, các văn bản cam kết này gia đình không được mang về mà đều do công an giữ lại.

“Công an bắt mẹ mình ký cam kết, và cam kết đó bị giữ lại trên phường. Đến nay, mình vẫn chưa nhìn thấy các văn bản này, nhưng cam kết có hai bản. Một bản do Cục an ninh mạng giữ, bản còn lại do công an phường giữ”, nguồn tin chia sẻ.

RFA đã xem các bằng chứng do người này cung cấp.

Người này cũng cho biết công an đang tiến hành “hòa giải 3 lần” để gia đình không bị Vingroup kiện.

Phóng viên RFA đã gửi email cho Vingroup để đề nghị công ty phản hồi về cáo buộc trên, nhưng chưa nhận được câu trả lời.

Trước đó, vào ngày 9/9/2025, Vingroup từng khởi kiện dân sự 68 tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Những người này bị cáo buộc “đưa thông tin sai sự thật về tập đoàn trên mạng Internet”.

Vingroup cũng cho rằng “đã thu thập đầy đủ thông tin, lập vi bằng về hành vi xâm phạm của 68 đối tượng” để làm bằng chứng khởi kiện theo “đúng quy trình pháp luật tại Việt Nam”.

Quy định pháp luật do Vingroup đưa ra, dựa trên đối chiếu với “Luật An ninh mạng năm 2018, Luật Hình sự năm 2015, và các quyền dân sự của tổ chức, cá nhân liên quan”.

Ít phút sau khi xuất hiện thông cáo báo chí trên của Vingroup, Báo Điện tử Chính phủ đã cho đăng tải lại toàn văn của thông cáo này.

Trong suốt tháng chín, nhiều tờ báo nhà nước khác cũng cho đăng tải nội dung trên, đồng thời công khai ủng hộ hành động mà họ cho là nhằm “bảo vệ quyền, lợi ích” của Vingroup.

Nhiều tài khoản mạng xã hội sau đó đã chủ động ẩn bài, xóa video và đăng tải các nội dung đính chính, xin lỗi Vingroup.

Trong danh sách 68 người bị Vingroup khởi kiện còn có tên của nhà báo Lê Trung Khoa của tờ Thoibao.de, người đang sống tại Đức.

Đến tháng 11/2025, ông Khoa cũng bị Bộ Công an ra quyết định khởi tố về tội “Làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” theo Điều 117 Bộ luật Hình sự.

Thiên Lương

RFA (19.10.2026)

 

 

 

Từ trại giam, thành viên Việt Tân khẳng định ‘không tự vượt biên sang Việt Nam’

Nguồn hình ảnh,Việt Tân/Getty Images, Ông Trần Hiệp (bên phải) và ông Nguyễn Đức Thuận

Một thành viên Việt Tân bị bắt khẳng định không tự về Việt Nam, đồng thời tiết lộ những khủng hoảng tinh thần sau vụ bắt giữ, theo thông tin từ lãnh sự Úc và Na Uy.

Lãnh sự hai nước Úc và Na Uy mới đây đã có cuộc gặp lần đầu tiên với ông Trần Hiệp và Nguyễn Đức Thuận kể từ khi họ bị công an Việt Nam bắt vào tháng Chín.

Trong cuộc gặp với đại diện lãnh sự Úc tại Trại tạm giam B34 của Bộ Công an hôm 15/10, ông Hiệp đã nhờ chuyển thông điệp sau tới gia đình:

“Chào cả nhà, mọi người vẫn khỏe chứ? Tôi muốn gia đình biết rằng tôi chưa bao giờ tự mình nhập cảnh vào Việt Nam. Tôi cũng chưa từng vượt biên giới. Hiện tại, tôi đang phải vật lộn về mặt tinh thần – tôi bị chấn thương tâm lý và vô cùng hoảng sợ trước tình cảnh này,” bà Chloe Đặng, vợ ông Hiệp, thuật lại với BBC News Tiếng Việt hôm 17/10.

Theo thông tin Lãnh sự quán Úc gửi bà Chloe, họ đã chuyển tải nội dung thư của bà và lời nhắn của mẹ ông Hiệp tới ông.

Phía Việt Nam sau đó thông báo rằng Lãnh sự Úc không được phép chuyển lời chúc mừng sinh nhật ông Trần Hiệp (hôm 7/10) mà bà Chloe nêu trong thư.

Ông Hiệp đã được xem bức ảnh gia đình gửi, nhưng không được phép giữ lại bức ảnh.

Phía Việt Nam cũng chấp thuận cho chuyển đến ông một số quần áo nhưng không cho gửi loại có khóa kéo bằng kim loại.

Bà Chloe cho BBC biết thêm rằng bà có gửi thêm tiền để ông Trần Hiệp mua sắm thêm đồ dùng cá nhân hoặc đồ ăn, nhưng phía an ninh không đồng ý mà không nêu lý do.

Tại buổi thắp nến cầu nguyện cho hai ông do cộng đồng người Việt tại Sydney, Úc tổ chức chiều 17/10, bà Alison Batisson, luật sư của ông Trần Hiệp, nói rằng chỉ đến khi chính phủ Việt Nam thông báo về việc giam giữ hai ông thì gia đình cùng chính phủ Úc và Na Uy mới biết nên “đây không phải là một vụ việc lãnh sự thông thường.”

Bà cũng nói rằng hai ông sẽ phải đối mặt tới hai năm bị giam giữ trước khi xét xử.

Bà kêu gọi Thủ tướng và Bộ trưởng Ngoại giao Úc khởi kiện Việt Nam ra Tòa án Công lý Quốc tế vì vi phạm Công ước Vienna về Quan hệ Lãnh sự, đồng thời áp các biện pháp trừng phạt với Bộ trưởng Bộ Công an, Tổng Bí thư và Chủ tịch nước Việt Nam.

Trong khi đó, hôm 12/10, Ngoại trưởng Úc Penny Wong xác nhận bà đã trực tiếp nêu vụ việc với phía liên quan nhưng cũng nói về sự khác biệt trong các thể chế chính trị.

“Chúng tôi biết rằng các chế độ chính trị khác nhau trong khu vực có cách tiếp cận rất khác đối với quyền tự do cá nhân và tự do chính trị so với Úc,”ABC News trích lời bà.

Trước đó, Thủ tướng Úc Anthony Albanese nói sẽ làm hết sức để hỗ trợ công dân của mình.

Thượng nghị sĩ liên bang Úc Tony Sheldon hôm 1/10 đã gửi thư cho Ngoại trưởng Penny Wong, nêu quan ngại về tình trạng sức khỏe và sự an toàn của ông Trần Hiệp.

Về phía ông Nguyễn Đức Thuận, Đại sứ quán Na Uy cũng đã gặp ông vào sáng 16/10, theo kênh truyền hình TV 2.

Khác với ông Trần Hiệp, Đại sứ quán Na Uy đã gửi được thêm tiền cho ông Thuận.

Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Na Uy, bà Astrid Bergmål, đang có chuyến thăm Việt Nam và dự kiến ​​sẽ ký kết một hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và các quốc gia thuộc Hiệp hội Thương mại Tự do châu Âu (EFTA), đồng thời nêu vụ việc của ông Thuận trong các cuộc gặp cấp cao với Hà Nội.

“Chúng tôi đặc biệt coi trọng vấn đề này. Đây là nội dung được Bộ Ngoại giao ưu tiên hàng đầu,” Bộ Ngoại giao Na Uy cho biết trong email gửi hãng thông tấn NTB.

Bộ này cũng cho biết phía Na Uy kỳ vọng đại sứ quán sẽ được tiếp cận lãnh sự thường xuyên đối với ông Thuận và ông sẽ nhận được hỗ trợ pháp lý cùng chăm sóc y tế thỏa đáng.

Gia đình ông Nguyễn Đức Thuận đã thuê hai luật sư Maria Hessen Jacobsen và Aleksander Hatlem thuộc hãng luật Elden Advokatfirma để hỗ trợ vụ việc.

Các ông Nguyễn Đức Thuận (quốc tịch Na Uy), Trần Hiệp (quốc tịch Úc) và Thái Công Trường Sơn (quốc tịch Việt Nam) là những người mới đây bị Bộ Công an Việt Nam tuyên bố là thành viên tổ chức Việt Tân và đã bị bắt giữ với cáo buộc làm giả giấy tờ để nhập cảnh bất hợp pháp từ Campuchia vào Việt Nam.

Tổ chức Việt Tân đã xác nhận ông Thuận và ông Hiệp là thành viên, đồng thời cho biết đang xác minh thông tin về ông Sơn.

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW) cùng hàng chục tổ chức nhân quyền khác đã kêu gọi trả tự do cho những người bị bắt giữ.

Nguồn hình ảnh,Facebook/Hãng luật Elden Advokatfirma,(Từ trái qua) Luật sư Alison Battission, Maria Hessen Jacobsen và Aleksander Hatlem

‘Không được tiêm insulin’, ‘không được hỗ trợ pháp lý’

Trong thời gian bị giam tại Trại tạm giam B34, ông Thuận không được tiêm insulin dù đang bị tiểu đường, theo báo cáo của Đại sứ quán Na Uy mà kênh truyền hình TV 2 được tiếp cận.

“Về thể chất, ông Thuận có vẻ ổn. Ông nói rõ ràng, mạch lạc và có ánh mắt tỉnh táo, tập trung. Ông duy trì giao tiếp bằng mắt với người viết báo cáo trong phần lớn thời gian thăm gặp, và rõ ràng ông hiểu tất cả những gì được truyền đạt,” báo cáo của Đại sứ quán Na Uy cho hay.

Cũng theo Đại sứ quán Na Uy, ông Thuận ngủ ít và ngủ không ngon. Dù vậy, ông cảm thấy sức khỏe thể chất nhìn chung tốt hơn sau khi bắt đầu dùng một số loại thuốc điều trị tiểu đường dạng viên.

Ông Thuận không được hỗ trợ pháp lý và sẽ không được tiếp cận luật sư cho đến khi cuộc điều tra kết thúc.

Bộ Ngoại giao Na Uy cho biết thông tin này trước đó chưa từng được chuyển đến đại sứ quán.

Báo cáo của Đại sứ quán Na Uy cũng cho hay công an Việt Nam có thể gia hạn điều tra mỗi lần bốn tháng, với tổng thời gian tối đa là hai năm.

Vợ ông Thuận nói với đài TV 2 của Na Uy rằng bà “rất lo lắng”.

“Bản thân việc ngủ ít và ngủ không ngon cũng có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe tâm thần. Tôi hiểu chồng mình. Ông ấy vốn ngủ rất ngon, vì vậy khi ông ấy nói mình ngủ không ngon thì đó là một dấu hiệu xấu.”

Em trai ông Thuận, một dược sĩ, cũng lo ngại về việc ông không được cung cấp insulin, cho rằng tình trạng thiếu insulin khiến ông ngủ kém.

Theo báo cáo, ông Thuận được cung cấp hai bữa ăn mỗi ngày và có thể trả tiền để mua thêm thức ăn, đồ uống.

TV 2 cho biết Đại sứ quán Na Uy đã đưa tiền cho trại giam để nạp thêm tiền vào tài khoản của ông.

Trại B34 thuộc Cục An ninh điều tra, Bộ Công an nằm tại xã Nhuận Đức, TP HCM, thuộc khu vực huyện Củ Chi trước đây.

Chia sẻ với BBC News Tiếng Việt hôm 10/10 từ Úc, ông Châu Văn Khảm, nhà hoạt động nhân quyền gốc Việt cho hay điều kiện sống Trại tạm giam B34 vào năm 2019, khi ông bị giam tại đây trong thời gian một năm rưỡi, là tệ hại.

Phòng giam nhỏ chỉ có một cửa sổ bé xíu, ánh mặt trời không bao giờ rọi được vào phòng. Bữa trưa chỉ có cơm nấu từ gạo chất lượng kém và một con cá “bằng ngón tay cái”. Bữa sáng tự túc trong khi đồ ăn bán ở căng tin của trại đắt gấp đôi, khiến những tù nhân không có điều kiện kinh tế thường suy dinh dưỡng nặng.

Không có quy định rõ ràng nào về thời gian thăm gặp lãnh sự, người nhà, luật sư, hoặc thời gian gặp cán bộ điều tra. Bao lâu và lúc nào là “tùy” vào trại, theo lời ông Khảm.

Nguồn hình ảnh,Việt Tân, Người Việt kêu gọi trả tự do cho ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận vào ngày 7/10 trước Đại sứ quán Việt Nam tại Ottawa, Canada

Vụ bắt giữ được biết đến rộng rãi vào hôm 25/9, khi tổ chức Việt Tân phát đi thông cáo về việc hai thành viên là ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận “mất tích tại Campuchia”.

Đến ngày 28/9, Bộ Công an Việt Nam thông báo về việc ông Hiệp, ông Thuận và ông Sơn đã bị bắt khi “nhập cảnh trái phép vào Việt Nam” tại Cửa khẩu Mỹ Quý Tây vào ngày 18/9.

Cả ba đã bị khởi tố để điều tra về tội “Khủng bố” theo quy định tại khoản 2 Điều 299 và tội “Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức” theo quy định tại khoản 2 Điều 341 Bộ luật Hình sự.

Cũng theo Bộ Công an, cả ba ông “đã khai nhận là thành viên của tổ chức khủng bố ‘Việt Tân’, mang theo giấy tờ giả nhập cảnh trái phép vào Việt Nam để tiến hành các hoạt động khủng bố, phá hoại”.

Tổ chức Việt Tân và gia đình hai ông Hiệp và Thuận đã bác bỏ các cáo buộc nói trên.

Trong hai cuộc trả lời phỏng vấn riêng biệt với BBC News Tiếng Việt hôm 29/9, đại diện Việt Tân là ông Nguyễn Phong và vợ ông Trần Hiệp là bà Chloe Đặng đều cho hay cả hai ông không có ý định sang Việt Nam.

Theo đó, lịch trình của hai ông là bay từ Thái Lan sang Campuchia công tác từ ngày 15-18/9, sau đó bay về Bangkok vào ngày 19/9. Ông Nguyễn Phong nhận định rằng việc bắt giữ những người này “do những người chuyên nghiệp” thực hiện và gọi đây là hành vi “bắt cóc bên ngoài lãnh thổ Việt Nam”.

Hôm 7/10, Bộ Nội vụ Campuchia đã phát đi thông cáo phủ nhận việc giới chức nước này đã bắt giữ và bàn giao ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận cho chính quyền Việt Nam.

BBC (18.10.2026)

 

 

 

Người dân Vĩnh Hưng bị công an triệu tập vì phản đối Sun Group

Người dân Vĩnh Hưng biểu tình phản đối dự án của Sun Group (Reuters)

Từ ngày 15/10 đến nay, theo ghi nhận của RFA, ít nhất một người dân tại phường Vĩnh Hưng, Hà Nội đã liên tục bị công an gây áp lực, gửi giấy triệu tập làm việc.

Theo nội dung giấy mời được nhân vật đăng tải công khai trên mạng xã hội, lý do mà phía công an đưa ra là “làm việc về việc đăng tải thông tin trên không gian mạng”.

Bức xúc trước việc này, chị H, một người dân địa phương bị triệu tập, cho rằng bản thân chị đã không làm gì sai.

“Mình mất nhà, mình đi kêu, mình không nói xấu Đảng, không kích động nhân dân, không chống phá Nhà nước. Mình sai à, mà hết lần này đến lần khác mời mình lên?”

Theo ghi nhận, nhiều người dân tại phường Vĩnh Hưng cũng cho biết trong quá trình Sun Group triển khai dự án nơi đây, dân địa phương không thể đối thoại trực tiếp với chủ đầu tư “một cách công khai minh bạch”.

Sự việc trên diễn ra trong bối cảnh các cuộc biểu tình đang xảy ra, người dân Vĩnh Hưng mặc áo đỏ, giăng biểu ngữ, và hô vang các khẩu hiệu phản đối Sun Group, yêu cầu “không đưa khu dân cư hiện hữu vào dự án thương mại”.

Người dân cũng tự ghi hình, chụp ảnh để lan truyền rộng khắp trên các trang mạng xã hội như Facebook, Threads nhằm tìm đến sự hưởng ứng từ cộng đồng và các cơ quan chức năng của nhà nước.

“Chúng tôi đang sống trên mảnh đất được mua bằng chính mồ hôi, nước mắt và sự lao động cực nhọc của mình theo đúng giá thị trường. Đó không phải là phần thưởng, không phải đất được Nhà nước phân cấp hay ưu đãi.

Hướng tới một Thủ đô khang trang, một đất nước giàu mạnh, người dân chúng tôi hoàn toàn đồng thuận và sẵn sàng chung tay tái thiết. Thế nhưng, chúng tôi kiên quyết không đồng ý việc người dân phải hy sinh máu thịt, chịu muôn vàn thiệt thòi chỉ để dọn đường cho doanh nghiệp hưởng lợi” theo một ý kiến được chia sẻ trên mạng xã hội.

Các ý kiến cũng cho rằng đất Vĩnh Hưng “ngày xưa từng là nhà của chúng ta, nhưng mọi người đã buộc phải ra đi để nhường chỗ cho những người có tiền khác”.

Nơi đây là “thứ đáng lẽ người dân đang được thụ hưởng bình yên, tại sao phải bị tước đoạt một cách vô lý”. “Cảm giác uất ức ấy, ai thấu cho dân?”.

Vào ngày 28/8, Sun Group công bố đã khởi công dự án cải tạo, chỉnh trang và tái thiết đô thị tại phường Vĩnh Hưng, Hà Nội.

Dự án này có tổng quy mô 447 ha với số vốn đầu tư gần 186.000 tỷ đồng.

Thế nhưng, 45 ngày sau lễ khởi công, chính quyền mới bắt đầu tổ chức lấy ý kiến người dân về quy hoạch chi tiết ở dự án.

Sun Group cũng đưa ra lời hứa sẽ bố trí tái định cư cho những người dân tại phường Vĩnh Hưng chịu ảnh hưởng trên quỹ đất khoảng 14,4ha ngay trên địa bàn phường.

Phường Vĩnh Hưng sau sáp nhập có dân số hơn 67.500 người trên diện tích 4,47km2.

Song song với dự án này, trên địa bàn Hà Nội, Sun Group còn đang triển khai dự án “Quần thể Du lịch sinh thái Ba Vì – Hợp phần Safari” (Safari Ba Vì) ở xã Ba Vì, vốn cũng đang hứng chịu làn sóng phản đối từ dân địa phương.

Người dân nơi đây không đồng thuận để Sun Group phát triển dự án thương mại vì lo ngại ảnh sẽ mất nhà, mất đất, và ảnh hưởng xấu đến môi trường sinh thái địa phương, nơi nằm một phần trong khu vực Vườn Quốc Gia Ba Vì.

Trong khi đó, báo chí nhà nước dẫn lời ông Trần Đức Thắng, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội, lại cho biết người dân “đồng thuận”, sẵn sàng “chia sẻ” tại các khu vực triển khai dự án.

Trong các diễn biến gần đây nhất, vào hôm 16/10, RFA ghi nhận một số nội dung lan truyền cho thấy người dân xã Ba Vì đang tự lập các chốt, kiểm soát từng người ra vào địa bàn.

Phản ứng trước việc này, công an địa phương đã tiến hành chặn sóng, chống dân như “chống giặc”.

Bộ Công an đồng thời cũng yêu cầu các nền tảng mạng xã hội chặn hiển thị ở Việt Nam liên quan đến các nội dung do người dân đăng tải.

Trường Tộ

RFA (18.10.2026)